De Ongelooflijke Podcast
- Episódios
- 330
- Publicação
- semanal
- Último episódio
- 8 nov 2026
Sobre o podcast
Podcast over de relevantie van het geloof in een steeds ongeloviger Nederland. Journalist David Boogerd en theoloog Stefan Paas voeren verdiepende gesprekken met spraakmakende gasten. 📱 Volg @DeOngelooflijke ook op Instagram (http://www.instagram.com/deongelooflijke/)
Episódios 330
#328 - De 'laatste mens': waarom onze cultuur en politiek vastlopen (met Tinneke Beeckman)
Onze kinderen krijgen het beter dan wij. Dat was lang een vanzelfsprekende gedachte. Maar wie durft die belofte nu nog te doen? Voor veel mensen heeft het geloof in vooruitgang plaatsgemaakt voor onzekerheid …
Notas do episódio
Onze kinderen krijgen het beter dan wij. Dat was lang een vanzelfsprekende gedachte. Maar wie durft die belofte nu nog te doen?
Voor veel mensen heeft het geloof in vooruitgang plaatsgemaakt voor onzekerheid. Hoe ga je dan de toekomst tegemoet?
Daarover schreef Tinneke Beeckman, een van de scherpste filosofen van Vlaanderen, haar nieuwe boek Neem de tijd. Over de politieke verbeelding van de toekomst. Met haar denken we na over de diepere crisis van onze cultuur. Waarom durft geen politicus meer offers van burgers te vragen? Waarom zijn kiezers veranderd in consumenten? En zijn wij verworden tot 'de laatste mens' die politicoloog Francis Fukuyama ruim 20 jaar geleden voorspelde?
We spreken over de doorgeschoten individualisering, de schuldgevoelens die naar binnen slaan en waarom onze samenleving geen taal meer heeft voor verlies. Én over religie: Tinneke groeide op met het idee dat God dood was, maar put nu volop uit Augustinus, Jesaja en de paus. Want: „Ik kan het christendom wel verlaten, maar het verlaat mij niet”.
Een heel Ongelooflijk gesprek dus, David Boogerd sprak Tinneke Beeckman uiteraard samen met vaste gast theoloog Stefan Paas, hoogleraar aan de VU in Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.
We gaan weer live met De Ongelooflijke!
Op 8 december spreken we historicus en vriendin van de show Beatrice de Graaf in De Nieuwe Buitensociëteit Zwolle.🔎 Doorzoek al onze afleveringen op thema met onze archieftool.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedIn
Relevante afleveringen:
🎧 #174 - De economische en culturele strijd achter de onvrede in onze samenleving (met Paul Schenderling en Stefan Paas)
🎧 #309 - De chaosstrategie van Trump, Poetin en andere tirannen (Beatrice de Graaf en Stefan Paas)
🎧 #318 - Ons brein is uit balans – Dr. Iain McGilchrist over de diepere crisis van het Westen
🎧 #314 - Waarom voelt het moderne leven zo leeg? De zingevingscrisis met Dirk de Wachter, Tim Hofman, Esther van Fenema e.a. | The Best Of Ongelooflijke
#170 - Waarom Wilders heeft gewonnen en Nederland verrechtst (met Josse de Voogd en Stefan Paas)#327 - Kader Abdolah knielt voor Jezus – na een leven met Mohammed en Marx
Hij groeide op in een islamitische familie in Iran. In de grote bibliotheek van het ouderlijk huis stond ook een Bijbel, maar niemand raakte hem aan: ‘Het was een soort verboden boek.’ Kader Abdolah werd als …
Notas do episódio
Hij groeide op in een islamitische familie in Iran. In de grote bibliotheek van het ouderlijk huis stond ook een Bijbel, maar niemand raakte hem aan: ‘Het was een soort verboden boek.’
Kader Abdolah werd als jonge man marxist en revolutionair. ‘Castro en Che Guevara waren mijn helden,’ zegt hij. Hij verzette zich tegen het Iraanse regime, moest vluchten en kwam eind jaren tachtig in Nederland terecht. Met een paar honderd woordjes uit Jip en Janneke begon hij in het Nederlands te schrijven. Hij groeide uit tot een van de bekendste schrijvers van het land; zijn werk is in zo’n dertig talen vertaald.
Zelfs paus Benedictus XVI las zijn werk. Een ontmoeting met die paus zette Kader op het spoor van zijn nieuwe boek: Jezus. Eerder schreef hij al over Mohammed, Rumi en Zarathustra, en vertaalde hij de Koran. Nu dus Jezus.
Hij wilde niet sterven zonder Jezus écht te hebben leren kennen. Is dat gelukt? Waarom knielt een oud-marxist bij de kribbe? Wat heeft hij ontdekt?
Een bijzonder gesprek, van David Boogerd met Kader Abdolah en uiteraard vaste gast van De Ongelooflijke: theoloog Stefan Paas, hoogleraar aan de VU en de TU.
We gaan weer live met De Ongelooflijke!
- Op 10 november spreken we historicus en Amerika-kenner Maarten van Rossem in Theater de Kom in Nieuwegein.
- Op 8 december spreken we historicus en vriendin van de show Beatrice de Graaf in De Nieuwe Buitensociëteit Zwolle.🔎 Doorzoek al onze afleveringen op thema met onze archieftool.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInRelevante afleveringen:
🎧 #280 - Hoe betrouwbaar zijn de bronnen over Jezus? Als een detective door de evangeliën met Geurt Henk van Kooten
🎧 #57 - Een linkse atheïst met een passie voor Jezus, met Zihni Özdil en Stefan Paas
🎧 #18 - Feiten en fabels over de historische Jezus met Bert Jan Lietaert Peerbolte en Stefan Paas#326 - Is Nederland klaar voor de oorlog van morgen? Martijn Kitzen over drones, Trump en een Westen zonder verhaal
Wat als de Rotterdamse haven en snelwegen als de A1, A12 en A15 doelwitten worden in een oorlog tussen Rusland en de NAVO? Oorlog voelt voor veel Nederlanders nog altijd ver weg, maar volgens militair expert …
Notas do episódio
Wat als de Rotterdamse haven en snelwegen als de A1, A12 en A15 doelwitten worden in een oorlog tussen Rusland en de NAVO? Oorlog voelt voor veel Nederlanders nog altijd ver weg, maar volgens militair expert Martijn Kitzen is dat een misvatting.
Tegelijkertijd verandert oorlog razendsnel. Goedkope drones kunnen tanks van miljoenen uitschakelen en nieuwe wapensystemen zijn soms binnen zes tot acht weken alweer verouderd. Zijn tanks, vliegdekschepen en dure straaljagers niet compleet overbodig geworden in de oorlog van nu?
Kitzen vertelt waarom Rusland en China veel breder over oorlog denken dan wij, wat de koers van Donald Trump betekent voor Europa en waarom onze grootste kwetsbaarheid misschien niet materieel, maar mentaal is.
Naar wat voor wereld zijn we op weg? In ieder geval naar een wereld waarin het Westen niet langer kan leunen op militaire superioriteit. Maar zijn we daar in Nederland cultureel en misschien wel existentieel klaar voor? Wat is ons verhaal? En hoe verdedigen we… de vrede?
Ook bespreken we een opvallende historische tegenstelling. Juist orthodox-christelijke partijen bleven jarenlang waarschuwen tegen het uitkleden van Defensie, terwijl ook de vredesbeweging sterk uit de kerken voortkwam. Wat zegt het christelijke mensbeeld over oorlog, vrede en de verantwoordelijkheid om het kwaad te begrenzen? En hoe bereid je je voor op oorlog zonder zelf bevangen te raken door oorlogstaal?
Dat bespreekt David Boogerd met Martijn Kitzen. Hij is oud-militair, hoogleraar Krijgswetenschappen aan de Nederlandse Defensie Academie en bijzonder hoogleraar aan de Universiteit Leiden. Daarnaast schreef hij De oorlog van morgen (met Tim Sweijs) en recent het essay De terugkeer van oorlog.
David spreekt hem uiteraard samen met vaste gast theoloog Stefan Paas, hoogleraar aan de VU in Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.We gaan weer live met De Ongelooflijke!
- Op 10 november spreken we historicus en Amerika-kenner Maarten van Rossem in Theater de Kom in Nieuwegein.
- Op 8 december spreken we historicus en vriendin van de show Beatrice de Graaf in De Nieuwe Buitensociëteit Zwolle.🔎 Doorzoek al onze afleveringen op thema met onze archieftool.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedIn
Relevante afleveringen:
🎧 #315 - De nieuwe wereldorde? Rob de Wijk, Beatrice de Graaf, Joris Luyendijk, Maarten van Rossem e.a. | The Best Of
🎧 #317 - De terugkeer van de goden in de wereldpolitiek (Beatrice de Graaf en Stefan Paas)#325 - Een revolutie in ons DNA: van ziektes genezen naar baby’s ontwerpen (met Wendy Geuverink)
Zijn er in de toekomst alleen nog maar knappe, slimme, sportieve en gezonde mensen? In de metro van New York hangen nu al reclameborden met de oproep ‘Have your best baby’, en als we het aan de tech-miljardairs …
Notas do episódio
Zijn er in de toekomst alleen nog maar knappe, slimme, sportieve en gezonde mensen?
In de metro van New York hangen nu al reclameborden met de oproep ‘Have your best baby’, en als we het aan de tech-miljardairs van Silicon Valley overlaten, gaan we nog veel verder. Zij dromen hardop van de ivf-kliniek van de toekomst: duizenden embryo’s kweken uit een simpele huidcel, het DNA aanpassen en het perfecte kind laten groeien in een kunstbaarmoeder. Zonder erfelijke ziektes, maar ook met het door jou gewenste geslacht, uiterlijk en IQ.
Ook in onze eigen politiek wordt hier druk over gesproken. De Tweede Kamer stemde onlangs in met een historische verruiming van de Embryowet, waardoor het speciaal kweken van embryo’s voor wetenschappelijk onderzoek wordt toegestaan. Op 3 november spreekt de Eerste Kamer erover. Voor de duidelijkheid: die wet gaat niet over designerbaby’s – het doel is om ivf te verbeteren. Maar critici waarschuwen dat we hiermee menselijk leven instrumenteel gaan gebruiken én de deur op een kier zetten naar het sleutelen aan embryo-DNA.
Toch plaatst deze ontwikkeling ons voor een gigantisch dilemma. Ernstige erfelijke ziektes voorkomen klinkt prachtig. Maar waar eindigt genezen en waar begint verbeteren? En wanneer wordt verbeteren eigenlijk ontwerpen?
Dat bespreken we met onderzoeker Wendy Geuverink. Van origine is zij psycholoog, maar inmiddels doet ze als theoloog onderzoek en promoveerde ze op de ethische en levensbeschouwelijke vragen rondom deze technologie. En dat blijft voor haar niet abstract: ze bleek zelf drager van een erfelijk borstkankergen.
Een belangrijk en urgent gesprek. Met Wendy Geuverink en uiteraard vaste gast theoloog Stefan Paas, hoogleraar aan de VU in Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.
🔎 Doorzoek al onze afleveringen op thema met onze archieftool.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedIn🎧 Luister de podcast 'Dit is de Bijbel', over de mooie, moeilijke en merkwaardige kanten van de Bijbel.
🎧 Luister de podcast 'Zieke Erfenis'. Wat betekent het als je een grote kans hebt op een erfelijke aandoening? EO-journalist en podcastmaker Nicole de Jong weet daar alles van. Zij heeft 50 procent kans om drager te zijn van een hersenaandoening: de Katwijkse ziekte.Relevante afleveringen:
🎧 #292 - De (duistere) denkbeelden achter Big Tech (met Haroon Sheikh en Stefan Paas)#324 - Het Midden-Oosten staat op een kantelpunt, maar anders dan we denken (met Abdou Bouzerda)
‘Wat er nu in het Midden-Oosten gebeurt, is existentieel’, zegt Midden-Oostendeskundige Abdou Bouzerda. ‘Een oude orde brokkelt af.’ Ga maar na: We zien een militair oppermachtig Amerika dat een verzwakt Iran …
Notas do episódio
‘Wat er nu in het Midden-Oosten gebeurt, is existentieel’, zegt Midden-Oostendeskundige Abdou Bouzerda. ‘Een oude orde brokkelt af.’
Ga maar na:
We zien een militair oppermachtig Amerika dat een verzwakt Iran maar niet op de knieën krijgt.
We zien de enorme verwoesting in Gaza, die heeft geleid tot een diepe morele breuk tussen het Midden-Oosten en het Westen.
En intussen verruilt het ooit zo aartsconservatieve Saoedi-Arabië de macht van de religieuze politie voor dancefestivals, pretparken en hyperkapitalisme.
Wat gebeurt er nu écht in het Midden-Oosten? In deze aflevering kijken we voorbij de clichés. Wat speelt er onder de oppervlakte? Raakt het Midden-Oosten steeds meer in de greep van religieus fanatisme, of gebeurt juist het omgekeerde? Breekt er een nieuw, meer seculier tijdperk aan?
Dat bespreken we met Abdou Bouzerda, journalist en Midden-Oostenkenner bij Bureau Buitenland (VPRO), presentator van de geopolitieke podcast Achter de Frontlinie. Hij publiceerde onder meer in De Groene Amsterdammer en NRC en schrijft de nieuwsbrief Bureau Bouzerda.
David Boogerd spreekt hem samen met vaste theoloog Stefan Paas, hoogleraar aan de VU en de Theologische Universiteit Utrecht.
We gaan weer live met De Ongelooflijke! Een voortslepend conflict met Iran, de Epstein-files die Trump blijven achtervolgen en dan: de spannendste midterms in jaren. Wordt dit het begin van het einde van Trump? Op 10 november spreken we historicus en Amerika-kenner Maarten van Rossem tijdens De Ongelooflijke Live in Theater de Kom in Nieuwegein. We analyseren de uitslagen van de midterms en trekken parallellen met het verleden. Wat kan de geschiedenis ons vertellen over waar Amerika nu staat?
🔎 Doorzoek al onze afleveringen op thema met onze archieftool.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedIn
Relevante afleveringen:
🎧 #143 - Wat je moet weten over 75 jaar Israël en het conflict met de Palestijnen (met Jan van Benthem en Stefan Paas)
🎧 #215 - Het onrecht tegen de Palestijnen (met Kefah Allush en Stefan Paas)
🎧 #254 - De apocalyptische oorlog in Israël, Iran en Gaza (met Beatrice de Graaf en Stefan Paas)
🎧 #168 - Joris Luyendijk kijkt als ex-correspondent naar Israël-Hamas en de verkiezingen in#323 - ‘Het is tijd voor radicale figuren’ - wat Franciscus van Assisi ons leert over geld, macht en dieren (Anton de Wit en Stefan Paas)
Hij is een van de meest fascinerende historische figuren ooit. Iemand wiens leven leest als een filmscript vol bizarre, wonderlijke en tragische wendingen. Hij groeide op in rijkdom, was een feestbeest en …
Notas do episódio
Hij is een van de meest fascinerende historische figuren ooit. Iemand wiens leven leest als een filmscript vol bizarre, wonderlijke en tragische wendingen.
Hij groeide op in rijkdom, was een feestbeest en droomde ervan ridder te worden. Maar zijn leven maakte een radicale ommezwaai. Hij raakte getekend door oorlog en gevangenschap, gaf zijn bezit weg, temde een wolf en liep midden in een kruistocht ongewapend door de vijandelijke linies om de sultan te spreken. Amper twee jaar na zijn dood werd hij al heilig verklaard.
We hebben het natuurlijk over Franciscus van Assisi. Precies 800 jaar geleden stierf hij. Op 4 oktober vieren we zijn feestdag: Dierendag. Reden genoeg voor David en Stefan om hun honden Marley en Trix mee te nemen naar de studio.
“Het is tijd voor radicale figuren,” zegt onze gast Anton de Wit, schrijver en hoofdredacteur van het Katholiek Nieuwsblad. Want waar wij vaak radicaal zijn in onze meningen, was Franciscus vooral radicaal in hoe hij leefde.
Maar hoe radicaal durven wij zelf nog te leven? Wat kunnen we 800 jaar later van Franciscus leren over geld, macht, natuur en lijden? En wanneer wordt radicaliteit inspirerend - en wanneer slaat ze door?
David Boogerd spreekt Anton de Wit samen met vaste gast Stefan Paas, theoloog en hoogleraar aan de Vrije Universiteit Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.
We gaan weer live met De Ongelooflijke! Een voortslepend conflict met Iran, de Epstein-files die Trump blijven achtervolgen en dan: de spannendste midterms in jaren. Wordt dit het begin van het einde van Trump? Op 10 november spreken we historicus en Amerika-kenner Maarten van Rossem tijdens De Ongelooflijke Live in Theater de Kom in Nieuwegein. We analyseren de uitslagen van de midterms en trekken parallellen met het verleden. Wat kan de geschiedenis ons vertellen over waar Amerika nu staat?
📃 Hoe radicaal kunnen we zijn? Waarom de Kerk nog steeds Franciscus-figuren nodig heeft, lees hier het essay dat Anton de Wit schreef in het Katholiek Nieuwsblad.
- Anton schreef ook de inleiding voor de Franciscus-biografie van GK Chesterton die opnieuw verschijnt.🔎 Doorzoek al onze afleveringen op thema met onze archieftool.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack), waaronder het genoemde stuk: Dialoog met de 'vijand': Franciscus en de sultan
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedIn
Relevante afleveringen:
🎧 #102 - Misschien wel de machtigste Nederlander ooit: paus Adrianus VI (met Anton de Wit en Stefan
🎧 #243 - Paus Franciscus (1936-2025): zijn leven, invloed en opvolging (met Anton de Wit en Stefan
🎧 #208 - Conservatisme, vrolijkheid, verwondering en paradoxaal christendom van G.K. Chesterton#322 - Van oerknal tot apocalyps: topwetenschapper Heino Falcke over God, de mens en de kosmos
We gaan nogal wat meemaken in deze aflevering. We maken een reis door de kosmos, van de oerknal tot aan de apocalyps. Waar komt het universum vandaan? Waar gaat het naartoe? Wat maakt de mens bijzonder? En …
Notas do episódio
We gaan nogal wat meemaken in deze aflevering. We maken een reis door de kosmos, van de oerknal tot aan de apocalyps.
Waar komt het universum vandaan? Waar gaat het naartoe? Wat maakt de mens bijzonder? En bestaat God?
Grotere vragen zijn er bijna niet. We bespreken ze met sterrenkundige Heino Falcke, die in 2019 wereldwijd bekend werd als de man die de allereerste foto maakte van een zwart gat. En Falcke is niet alleen wetenschapper, maar ook lekenpredikant.
Volgens Heino leven we tussen twee grote sluiers die de wetenschap niet zomaar kan opentrekken: het absolute begin van het universum en het uiteindelijke einde. In deze aflevering proberen we toch een beetje achter die sluiers te spieken.
Wat weten we werkelijk over de oerknal? Waarom lijkt ons universum zo precies afgestemd op het ontstaan van leven? Maakt de enorme omvang en ouderdom van de kosmos de mens totaal nietig - of juist bijzonder? Is er buitenaards leven? En hoe rijmt Heino zijn wetenschap met zijn christelijke geloof en oude Bijbelverhalen over schepping, mens en apocalyps?
We spreken ook over klimaatverandering, AI en de technologische verlossingsdromen van Silicon Valley. Want als de mens in kosmisch perspectief pas nét ten tonele is verschenen, ligt de toekomst van onze planeet inmiddels opvallend genoeg wel voor een groot deel in onze handen.
Heino Falcke is hoogleraar radioastronomie en astrodeeltjesfysica aan de Radboud Universiteit Nijmegen en lid van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen. David Boogerd sprak hem samen met vaste gast Stefan Paas, theoloog en hoogleraar aan de Vrije Universiteit Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht, live voor ruim 600 luisteraars in een uitverkocht Theater De Reehorst in Ede.
We gaan weer live met De Ongelooflijke! Een voortslepend conflict met Iran, de Epstein-files die Trump blijven achtervolgen en dan: de spannendste midterms in jaren. Wordt dit het begin van het einde van Trump? Op 10 november spreken we journalist en Amerikakenner Maarten van Rossem tijdens De Ongelooflijke Live in Theater de Kom in Nieuwegein. We analyseren de uitslagen van de midterms en trekken parallellen met het verleden. Wat kan de geschiedenis ons vertellen over waar Amerika nu staat?
🔎 Doorzoek al onze afleveringen op thema met onze archieftool.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedIn
Relevante afleveringen:
🎧 #316 - Bestaat God? Deze topwetenschappers (o.a. Oxford, TU Delft) geloven van wel | The Best Of Ongelooflijke
🎧 #195 - Baanbrekend onderzoek naar het ontstaan van leven, gaat christelijke wetenschapper Cees Dekker voor God spelen?#321 - Politieke aardverschuiving: hoe de AfD wint in het land van Luther (Beatrice de Graaf & Stefan Paas)
Vindt er in Duitsland – en daarmee ook in Europa – een politieke aardverschuiving plaats? Vandaag gaat Duitsland opnieuw naar de stembus, in Berlijn én in Mecklenburg-Vorpommern, een Oost-Duitse deelstaat waar …
Notas do episódio
Vindt er in Duitsland – en daarmee ook in Europa – een politieke aardverschuiving plaats? Vandaag gaat Duitsland opnieuw naar de stembus, in Berlijn én in Mecklenburg-Vorpommern, een Oost-Duitse deelstaat waar de extreemrechtse AfD hoog staat in de peilingen. Dat terwijl de partij onlangs in Saksen-Anhalt al een historische zege boekte met bijna 44 procent van de stemmen. Hoe gevaarlijk is deze ontwikkeling? En waarom is de AfD juist in Oost-Duitsland zo succesvol?
Onder die politieke schokgolf zit een fascinerend verhaal. Over de erfenis van de DDR, over regio’s waar industrie, verenigingen en andere maatschappelijke verbanden zijn verdwenen – maar ook over religie. Saksen-Anhalt is namelijk het gebied van Maarten Luther en Wittenberg, de plek waar ruim vijfhonderd jaar geleden de Reformatie begon en het christendom ingrijpend veranderde. Tegenwoordig behoort het juist tot de minst kerkelijke gebieden van Europa.
En uitgerekend daar beroept de AfD zich op de christelijke cultuur. Hoe kan het dat het geloof er bijna verdwenen is, maar het christendom als politieke identiteit weer opduikt? En van wie is die christelijke erfenis eigenlijk als bijna niemand nog naar de kerk gaat?
Daarover spreekt David Boogerd met hét Ongelooflijke duo: historicus Beatrice de Graaf van de Universiteit Utrecht en theoloog Stefan Paas van de VU Amsterdam en de TU Utrecht.
We gaan weer live met De Ongelooflijke! Een voortslepend conflict met Iran, de Epstein-files die Trump blijven achtervolgen en dan: de spannendste midterms in jaren. Wordt dit het begin van het einde van Trump? Op 10 november spreken we historicus en Amerikakenner Maarten van Rossem tijdens De Ongelooflijke Live in Theater de Kom in Nieuwegein. We analyseren de uitslagen van de midterms en trekken parallellen met het verleden. Wat kan de geschiedenis ons vertellen over waar Amerika nu staat?
🔎 Doorzoek al onze afleveringen op thema met onze archieftool.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack). Zoals ook dit stuk met Beatrice dat in de aflevering genoemd werd: Waarom Oost-Duitsland nog steeds een van de meest atheïstische regio’s ter wereld is
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInWe werken aan een web-app voor reflectievragen bij onze podcast. Wil je helpen meedenken? Vul een korte vragenlijst in via eo.nl/gespreksvragen.
Relevante afleveringen:
🎧 #232 - De democratie in een existentiële crisis? Extreemrechts rukt op in Duitsland (met Beatrice de Graaf en Stefan Paas)
🎧 #300 - Waarom Nederland geen nazi-Duitsland werd - en Hongarije Orbán wegstemde (met Beatrice de Graaf en Stefan Paas)#320 - RTL-Z journalist Frederieke Hegger verloor jong haar man: over diepe rouw, troost en bezielingsdrang
Wat gebeurt er met je als degene die het dichtst bij je staat ineens wegvalt? Twee jaar geleden verloor journalist en RTL Z-presentator Frederieke Hegger haar man Michael, na een kort ziekbed van slechts drie …
Notas do episódio
Wat gebeurt er met je als degene die het dichtst bij je staat ineens wegvalt?
Twee jaar geleden verloor journalist en RTL Z-presentator Frederieke Hegger haar man Michael, na een kort ziekbed van slechts drie maanden. Hij was pas 36 jaar en hun dochtertje nog geen drie.
Het zette niet alleen haar leven op zijn kop, maar ook haar blik op de wereld. Na Michaels dood ging ze anders kijken naar werk, de samenleving, kunst en geloof. Ze ging op zoek naar taal voor wat haar was overkomen - en vond die onder meer bij de Romeinse denker Cicero, die ruim tweeduizend jaar geleden zelf zijn dochter verloor.
Frederieke schreef daarover een essay voor De Ongelooflijke, Substack.
Wat doet groot verlies met een mens? Hoe leer je opnieuw lopen na zo’n aardverschuiving? En kun je daarna ooit nog dezelfde worden?
David Boogerd spreekt daarover met Frederieke Hegger en vaste gast Stefan Paas, theoloog, columnist voor Trouw en hoogleraar aan de VU en de Theologische Universiteit Utrecht.
We gaan weer live met De Ongelooflijke! Een voortslepend conflict met Iran, de Epstein-files die Trump blijven achtervolgen en dan: de spannendste midterms in jaren. Wordt dit het begin van het einde van Trump? Op 10 november spreken we historicus en Amerikakenner Maarten van Rossem tijdens De Ongelooflijke Live in Theater de Kom in Nieuwegein. We analyseren de uitslagen van de midterms en trekken parallellen met het verleden. Wat kan de geschiedenis ons vertellen over waar Amerika nu staat?
🔎 Doorzoek al onze afleveringen op thema met onze archieftool.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInWe werken aan een web-app voor reflectievragen bij onze podcast. Wil je helpen meedenken? Vul een korte vragenlijst in via eo.nl/gespreksvragen
Relevante afleveringen:
🎧 #274 - Waarom we de dood moeten herwaarderen (met Manu Keirse en Stefan Paas)
🎧 #201 - Een bevrijdend gesprek over de dood (met Christiaan Rhodius en Stefan Paas)
🎧 DIt is de Bijbel #138 Is ons geloof te ik-gericht? (met Alain Verheij#319 - Hij dacht dat hij God gevonden had. Toen begon de twijfel - schrijver Christophe Vekeman over zijn bekering, bedreigingen en wonderen
Het baarde nogal wat opzien, twee jaar geleden. Christophe Vekeman is een Vlaamse schrijver die lange tijd bekendstond als fervent atheïst, tot hij in zijn boek Tot God openlijk vertelde dat hij christen was …
Notas do episódio
Het baarde nogal wat opzien, twee jaar geleden. Christophe Vekeman is een Vlaamse schrijver die lange tijd bekendstond als fervent atheïst, tot hij in zijn boek Tot God openlijk vertelde dat hij christen was geworden, katholiek. Mede door een bijzondere ervaring in Oxford. Hij werd zelfs al de ‘Vlaamse C.S. Lewis’ genoemd, naar de beroemde Britse christelijke schrijver en denker.
Maar nu is zijn nieuwe boek uit, met de cryptische titel Het gebeurt, het gebeurt elke dag. Daarin schrijft Vekeman openhartig over wat er ná zijn bekering gebeurde.
Want terwijl hij zaal na zaal afging om het christelijk geloof te verdedigen, begon bij hemzelf juist de twijfel toe te slaan. Was zijn geloof misschien toch een bevlieging geweest? Had hij zijn bijzondere ervaring in Oxford door het steeds opnieuw vertellen groter en mooier gemaakt dan die werkelijk was?
We spreken hem verder over de bedreigingen die hij na zijn bekering kreeg, over een wonder dat hij meemaakte en over zijn held C.S. Lewis.
Een opvallend eerlijk boek en gesprek: soms duister, maar gelukkig ook doordrenkt van humor.
David Boogerd spreekt Christophe Vekeman uiteraard samen met vaste gast, theoloog Stefan Paas, hoogleraar aan de VU in Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.
We gaan weer live met De Ongelooflijke! Een voortslepend conflict met Iran, de Epstein-files die Trump blijven achtervolgen en dan: de spannendste midterms in jaren. Wordt dit het begin van het einde van Trump? Op 10 november spreken we historicus en Amerikakenner Maarten van Rossem tijdens De Ongelooflijke Live in Theater de Kom in Nieuwegein. We analyseren de uitslagen van de midterms en trekken parallellen met het verleden. Wat kan de geschiedenis ons vertellen over waar Amerika nu staat?
🔎 Doorzoek al onze afleveringen op thema met onze archieftool.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack),zoals ook dit briljante stuk van Stefan Paas over de grootste bedreiging voor onze christelijke cultuur.
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInRelevante afleveringen:
🎧 #190 - Van fervent atheïst 'Tot God', schrijver Christophe Vekeman ging op zoek naar de waarheid
🎧 #70 - Waarom 'linkse feminist' Kristien Hemmerechts sinds dit jaar naar de kerk gaat#318 - Ons brein is uit balans – Dr. Iain McGilchrist over de diepere crisis van het Westen
Hoe kan het dat wij als moderne mensen zó veel weten, meten en beheersen - en toch het gevoel hebben dat we iets wezenlijks kwijtraken? Dat we onszelf niet zijn… Iain McGilchrist is een van de de belangrijkste …
Notas do episódio
Hoe kan het dat wij als moderne mensen zó veel weten, meten en beheersen - en toch het gevoel hebben dat we iets wezenlijks kwijtraken? Dat we onszelf niet zijn…
Iain McGilchrist is een van de de belangrijkste - en veelzijdigste - denkers van deze tijd. Hij is neurowetenschapper, psychiater, literatuurwetenschapper en filosoof. Zijn werk omvat veel, hij schrijft niet voor niets boeken van ruim duizend pagina’s.
Volgens McGilchrist zit onder veel van de crises van onze tijd een dieper probleem: de manier waarop wij naar de werkelijkheid kijken. Daarbij spelen onze twee hersenhelften volgens hem een cruciale rol. Ons brein is uit balans geraakt. De analytische, controlerende manier van kijken is steeds dominanter geworden - met grote gevolgen voor hoe we omgaan met onszelf, elkaar, de natuur en de wereld om ons heen. In het gesprek leggen we uitgebreid uit wat hij daarmee bedoelt.
Fascinerend is vooral dat je door zijn bril ineens heel anders naar alledaagse dingen gaat kijken: naar wetenschap, technologie, zingeving, mentale gezondheid en ook naar geloof.Want ook op dat gebied heeft McGilchrist zelf een opvallende ontwikkeling doorgemaakt. Lange tijd was hij terughoudend om zichzelf religieus te noemen, maar de laatste jaren noemt hij zichzelf steeds openlijker christen. Wat heeft hij in het christendom gevonden?
David Boogerd spreekt Iain McGilchrist uiteraard samen met vaste gast theoloog Stefan Paas, hoogleraar aan de VU in Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.
Vind je het lastig om een Engelstalige podcast te volgen? Je kunt het gesprek ook bekijken op YouTube met Nederlandse ondertiteling.
🔎 Doorzoek al onze afleveringen op thema met onze archieftool.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInRelevante afleveringen:
🎧#314 - Waarom voelt het moderne leven zo leeg? De zingevingscrisis met Dirk de Wachter, Tim Hofman, Esther van Fenema e.a. | The Best Of Ongelooflijke#317 - De terugkeer van de goden in de wereldpolitiek (Beatrice de Graaf en Stefan Paas)
Poetin stuurt versterking naar de frontlinie. Maar het zijn geen tanks of drones. Het zijn relieken: botten van een middeleeuwse Russische prins, die deze zomer werden opgegraven. Waarom noemen de Russen dit …
Notas do episódio
Poetin stuurt versterking naar de frontlinie. Maar het zijn geen tanks of drones. Het zijn relieken: botten van een middeleeuwse Russische prins, die deze zomer werden opgegraven. Waarom noemen de Russen dit 'een geheim wapen'?
Het is maar één voorbeeld van iets wat wij in West-Europa misschien jarenlang hebben onderschat: wereldpolitiek draait niet alleen om macht, geld en strategische belangen. Religie, heilige verhalen en ideeën over goed en kwaad doen er óók toe.
Dat ontdekte historicus Beatrice de Graaf opnieuw toen zij een deel van haar zomervakantie doorbracht in een Duits archief. Beatrice spreekt over ‘de terugkeer van de goden in de wereldpolitiek’. Maar zijn die goden eigenlijk wel terug? Of zijn ze nooit weggeweest en hebben wij ze simpelweg te weinig serieus genomen?
We kijken naar Rusland, maar ook dichter bij huis. Waarom wordt het christendom in Europa steeds vaker gebruikt als bron van identiteit, juist in landen waar steeds minder mensen actief gelovig zijn?
Ook het Vaticaan komt aan bod. Daar vond deze zomer een bijzonder topoverleg plaats om afscheid te nemen van een eeuwenoud idee: de rechtvaardige oorlog.
Wat gebeurt er als de goden terugkeren in de politiek?
David Boogerd in gesprek met hét Ongelooflijke Duo: historicus Beatrice de Graaf van de Universiteit Utrecht en theoloog Stefan Paas van de VU Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.
🔎 Doorzoek al onze afleveringen op thema met onze archieftool.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInRelevante afleveringen:
🎧 #60 - Wat geloven terroristen nou echt? 'Radicale verlossing' met Beatrice de Graaf en Stefan Paas
🎧 #315 - De nieuwe wereldorde? Rob de Wijk, Beatrice de Graaf, Joris Luyendijk, Maarten van Rossem e.a. | The Best Of Of
🎧 #309 - De chaosstrategie van Trump, Poetin en andere tirannen (Beatrice de Graaf en Stefan Paas)#316 - Bestaat God? Deze topwetenschappers (o.a. Oxford, TU Delft) geloven van wel | The Best Of Ongelooflijke
Dit is de laatste 'Best Of'-aflevering van deze zomerreeks, waarin we de beste fragmenten laten horen uit zeven jaar De Ongeloofijke.Deze keer staat de grote vraag centraal: bestaat God? In het Westen …
Notas do episódio
Dit is de laatste 'Best Of'-aflevering van deze zomerreeks, waarin we de beste fragmenten laten horen uit zeven jaar De Ongeloofijke.
Deze keer staat de grote vraag centraal: bestaat God?In het Westen domineerde lange tijd het verhaal dat de wetenschap God zou hebben doodverklaard. Wie rationeel denkt, zo was de gedachte, kan eigenlijk niet meer geloven. Maar hoe houdbaar is dat beeld nog?
In De Ongelooflijke spraken we de afgelopen jaren tal van topwetenschappers – van natuurkundigen en microbiologen tot kwantumfysici – die tot een heel andere conclusie komen. Ze noemen het vermeende conflict tussen geloof en wetenschap achterhaald. Sterker nog: nieuwe wetenschappelijke ontdekkingen en filosofische inzichten wijzen volgens hen juist op het bestaan van een Schepper.Maar daarmee is de discussie nog niet voorbij. Want wat bewijzen zulke argumenten eigenlijk? Wijzen ze werkelijk naar God, of vullen we God in op de plekken waar de wetenschap nog geen antwoord heeft? En zelfs als er een schepper achter het universum zit: is dat dan ook een God die ons kent en liefheeft?
- Emanuel Rutten (VU Amsterdam) over geïrriteerd raken door de kracht van godsargumenten, het fine-tuning-argument en zijn eigen weg van a-religieuze wiskundestudent tot overtuigd christen.
- Ard Louis (Oxford University) over de schoonheid van een wiskundige formule, het raadsel waarom natuurwetten er überhaupt zijn, en de 'rare sprong' die zowel gelovige als atheïst moet maken.
- Rosanne Hertzberger over het misplaatste zelfvertrouwen waarmee sommige wetenschappers God doodverklaarden, de grote gaten in onze kennis en de verwondering die de mysterieuze orde van het leven bij haar oproept.
- Heino Falcke (Radboud Universiteit Nijmegen), de sterrenkundige achter de eerste foto van een zwart gat, over de ontdekking van de oerknal en de genialiteit van de eerste zin van Genesis.
- Cees Dekker (TU Delft) over het gevaar van de 'God van de gaten' en zijn poging om leven te bouwen uit levenloze onderdelen.
- Carlo Beenakker (Universiteit Leiden) over waarom het bestaan van een schepper hem minder verbaast dan het idee van een persoonlijke God. Want geloven dat er een God achter het heelal zit is één ding; geloven dat die God weet dat jij bestaat, is volgens hem een veel grotere sprong.
Vaste gast, theoloog Stefan Paas (VU Amsterdam en Theologische Universiteit Utrecht) ziet ook de grenzen van rationele godsargumenten. Hij spreekt over de ‘dunne God’ die zulke bewijzen hooguit opleveren en waarom mensen niet alleen geloven met hun verstand, maar ook vanuit verlangen, liefde, afkeer en geraakt worden.
🔎 Doorzoek al onze afleveringen op thema met onze archieftool: https://www.eo.nl/campagne/welke-de-ongelooflijke-podcast-aflevering-luister-jij-vandaag
🎟️ We gaan weer live met De Ongelooflijke! Dinsdagavond 22 september staan we in het theater van de Reehorst in Ede, met astrofysicus Heino Falcke. Hij is een van de wetenschappers achter de eerste foto van een zwart gat. Falcke neemt ons mee door de geschiedenis van het heelal en langs de grote vragen van het leven. Bestaat God, denkt hij? Kaarten zijn te boeken via eo.nl/ongelooflijke.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInLinks naar de volledige afleveringen:
🎧 #6 - Bestaat God? Godsbewijzen met Emanuel Rutten en Stefan Paas
🎧 #157 - Hoe deze Oxford-natuurkundige stuit op diepe mysteries, schoonheid en misschien wel God (met Ard Louis en Stefan Paas)
🎧 #150 - 'De tijd dat de wetenschap God dood heeft verklaard is voorbij' (met Rosanne Hertzberger en Stefan Paas)
🎧 #69 - Een religieuze reis door de ruimte met Heino Falcke en Marjolijn van Heemstra
🎧 #195 - Baanbrekend onderzoek naar het ontstaan van leven, gaat christelijke wetenschapper Cees Dekker voor God spelen?
🎧 #233 - Waarom kwantum alles gaat veranderen (over geloof & wetenschap met Carlo Beenakker en Stefan Paas)Afleveringen met een ander - ook atheïstisch - perspectief:🎧 #98 - (live) Bestaat God? Debat tussen Emanuel Rutten en Stine Jensen
🎧 #73 - Een religie zonder God, kan dat? Met Boris van der Ham en Stefan Paas
🎧 #1 - Arjen Lubach
🎧 #3 - Andries Knevel & Maarten van Rossem
🎧 #207 - 'Er is iets aan het veranderen in het debat rond God en atheïsme', een 'zingevingsdate' met Stine Jensen en Rik Peels
🎧 #19 - Yoga, atheïsme en oosterse spiritualiteit met Stine Jensen en Stefan Paas#315 - De nieuwe wereldorde? Rob de Wijk, Beatrice de Graaf, Joris Luyendijk, Maarten van Rossem e.a. | The Best Of Ongelooflijke
De derde van vier bijzondere afleveringen waarin we de beste fragmenten uit zeven jaar De Ongelooflijke Podcast laten horen. Dit keer over de wereld - want de wereld van zeven jaar geleden bestaat eigenlijk …
Notas do episódio
De derde van vier bijzondere afleveringen waarin we de beste fragmenten uit zeven jaar De Ongelooflijke Podcast laten horen.
Dit keer over de wereld - want de wereld van zeven jaar geleden bestaat eigenlijk niet meer. We maakten opnieuw een grote oorlog in Europa mee, zagen Amerika veranderen, China in duizelingwekkend tempo opkomen en een internationale orde wankelen waarvan we lang dachten dat die min of meer vanzelfsprekend was.
Wat is er precies aan het verschuiven? Wat betekent dat voor ons in Europa? En welk wereldbeeld, welke ideeën - misschien zelfs welk geloof - gaan er schuil onder de machtspolitiek van dit moment?
In deze aflevering hoor je de beste inzichten over Rusland, de VS, China en Europa:
- Joris Luyendijk over de grootste geopolitieke verandering van zijn leven.
- Rob de Wijk over de terugkeer van de negentiende eeuw, de ‘Bokito-wereldorde’.
- Beatrice de Graaf over de wereld als biljarttafel, waarop Amerika, Rusland en China tegen elkaar botsen, en waarom Europa zelf een grote biljartbal zal moeten worden.
- Hubert Smeets over waarom een land als Rusland ook 'te veel geschiedenis' kan hebben.
- Katya Tolstaya over de doop van vorst Vladimir in 988, de overweldigende kerkdienst in Constantinopel en hoe gevaarlijk het wordt als machthebbers in hun eigen misbruikte mythes gaan geloven.
- Beatrice de Graaf over de radicalisering van Poetin.
- Maarten van Rossem over het Chinese industriële wonder sinds 1979, de Thucydides-val en reuzen op lemen voeten.
- Beatrice de Graaf over de wereldorde die China aanbiedt.
- Stefan Paas over hoe democratieën meestal niet met tanks en een staatsgreep verdwijnen, maar van binnenuit langzaam worden uitgehold.
- James Kennedy over de morele aantrekkingskracht van Donald Trump
- Bart Groothuis over waarom we op de schouders van reuzen staan en het belang van meer cultureel zelfvertrouwen.
- Paul Schenderling over de 'ziel van Europa'.
- En tot slot Stefan Paas over wat je kunt doen wanneer oorlog en angst ineens heel dichtbij komen.
We gaan weer live met De Ongelooflijke! Dinsdagavond 22 september staan we in het theater van de Reehorst in Ede, met astrofysicus Heino Falcke. Hij is een van de wetenschappers achter de eerste foto van een zwart gat. Falcke neemt ons mee door de geschiedenis van het heelal en langs de grote vragen van het leven. Bestaat God, denkt hij? Kaarten zijn te boeken via eo.nl/ongelooflijke.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInLinks naar de volledige afleveringen:
🎧 #239 - 'De VS heeft ons verraden, nu moeten we serieus worden' (met Joris Luyendijk en Stefan Paas)
🎧 #230 - De nieuwe 'Bokito-wereldorde' waarin Poetin en Trump ons uit elkaar spelen (met Rob de Wijk en Stefan Paas)
🎧 #284 - Waarom de brute machtspolitiek terug is, en waarom dat misgaat (Beatrice de Graaf en Stefan Paas over Groenland, Europa, Trump en Poetin)
🎧 #79 - Poetin, de kerk en de (religieuze) geschiedenis achter het conflict tussen Rusland, Oekraïne en het Westen
🎧 #80 - Het is oorlog in Europa (met Beatrice de Graaf en Stefan Paas).
🎧 #305 - Maarten van Rossem over grootmachten, grote verhalen en de zin van het leven
🎧 #248 - Wie bepaalt de nieuwe wereldorde? (met Beatrice de Graaf en Stefan Paas)
🎧 #236 - Amerika glijdt af en Europa staat op! (met Beatrice de Graaf en Stefan Paas)
🎧 #219 - Trumps overwinning: de culturele en religieuze duiding (met James Kennedy en Stefan Paas)
🎧 #295 - 'Dit is een existentiële strijd!', Joris Luyendijk stopt als journalist en pleit voor mobilisering
🎧 #242 - De kracht van Europa, de ziel van Pasen en een seculiere Matthäus-Passion (met Bart Groothuis en Stefan Paas)
🎧 #268 - 'Europa heeft zijn ziel verkocht', economie, cultuur en... hypotheekrenteaftrek (met Paul Schenderling en Stefan Paas)#314 - Waarom voelt het moderne leven zo leeg? De zingevingscrisis met Dirk de Wachter, Tim Hofman, Esther van Fenema e.a. | The Best Of Ongelooflijke
De tweede van vier bijzondere afleveringen waarin we de beste fragmenten uit 7 jaar De Ongelooflijke Podcast aan je laten horen. Deze keer buigen we ons over een van de grootste maatschappelijke vraagstukken …
Notas do episódio
De tweede van vier bijzondere afleveringen waarin we de beste fragmenten uit 7 jaar De Ongelooflijke Podcast aan je laten horen.
Deze keer buigen we ons over een van de grootste maatschappelijke vraagstukken van dit moment: De Zingevingscrisis. Waarom leef ik eigenlijk? Waar doe ik het allemaal voor? En wanneer is mijn leven geslaagd?
Ongeveer een kwart van de Nederlanders kampt met psychische klachten, bij jongvolwassenen voelt zelfs 1 op de 3 zich chronisch eenzaam of overprikkeld. We wonen in een van de rijkste, veiligste en meest welvarende landen ter wereld, maar in de spreekkamers klinkt steeds vaker dezelfde existentiële leegte. Hoe komt dat? Wat gebeurt er als traditionele gemeenschappen en geloofskaders wegvallen? En waar vinden we een nieuw fundament dat wél richting, betekenis en hoop geeft
In deze aflevering hoor je:- Wouter van Noort die uitlegt wat de zingevingscrisis volgens hem behelst.
- Dirk de Wachter over de leegte die hij niet alleen in zijn spreekkamer, maar in de hele samenleving herkent.
- Esther van Fenema over het ‘verlaten individu’ dat zichzelf tot middelpunt van het universum heeft gemaakt
- Menno de Bree over de dood van God, de druk om zelf de architect van je leven te zijn en waarom ‘volg gewoon je hart’ volgens hem een vorm van emotionele verwaarlozing kan zijn.
- Doortje Smithuijsen over de zuurdesem-processie, ironie als schild tegen cynisme.
- Kiza Magendane over de rust die hij als vijftienjarige vluchteling uit Congo had - en de spirituele armoede die hij ondanks succes en aanzien later ging ervaren.
- Tim Hofman over de dwang van 'nuttig zijn' en het nihilisme als een bevrijdende schone lei (tabula rasa).
- Beatrice de Graaf & Stefan Paas over het wegvallen van grote verhalen, maar wat is dan wel een goed, groot verhaal?
- Rogier Hoenders over zingeving als keiharde medische noodzaak.
- Katie Vlaardingerbroek met een troostrijke slot-boodschap.
Worstel je zelf met sombere gedachten of heb je het gevoel dat je er alleen voor staat? Blijf er niet mee lopen. Je kunt dag en nacht gratis en anoniem chatten via 113.nl of bellen met 0800-0113.
We gaan weer live met De Ongelooflijke! Dinsdagavond 22 september staan we in het theater van de Reehorst in Ede, met astrofysicus Heino Falcke. Hij is een van de wetenschappers achter de eerste foto van een zwart gat. Falcke neemt ons mee door de geschiedenis van het heelal en langs de grote vragen van het leven. Bestaat God, denkt hij? Kaarten zijn te boeken via eo.nl/ongelooflijke.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInLinks naar de volledige afleveringen:
🎧 #129 - Ongelooflijke Café: Hoe nieuwe wetenschappelijke ontdekkingen laten zien dat er méér is (met Wouter van Noort en Stefan Paas)
🎧 #33 - Geluk, geloof en het goede leven met Dirk de Wachter en Stefan Paas
🎧 #111 - 'We zijn zelf God geworden', een seculiere donderpreek met psychiater Esther van Fenema en Stefan Paas
🎧 #212 - De impact van 'de dood van God' op onze samenleving en met name jongeren (met Menno de Bree en Stefan Paas)
🎧 #294 - De teleurstelling van de (seculiere) millennial. Doortje Smithuijsen over nihilisme, open relaties en de kerk
🎧 #97 - Vluchteling in een land dat God dood heeft verklaard met Kiza Magendane en Stefan Paas
🎧 #198 - Angst, idealisme en nihilisme met Tim Hofman en Stefan Paas
🎧 #209 - Wat is het grote verhaal voor onze tijd? (met Beatrice de Graaf en Stefan Paas)
🎧 #249 - 'We bevinden ons in een mentale epidemie', stelt psychiater Rogier Hoenders, maar er is een uitweg
🎧 #278 - Nederland Therapieland: is therapie de nieuwe 'opium van het volk'? (met Katie Vlaardingerbroek en Stefan Paas)#313 - Geloven in God? Arjen Lubach, Herman Finkers, Lieke Marsman, Typhoon e.a. | The Best Of Ongelooflijke
Dit is de eerste van vier bijzondere afleveringen waarin we de beste fragmenten uit zeven jaar Ongelooflijke Podcast aan je laten horen. Deze keer staan onze mooiste geloofsgesprekken centraal. Waarom gelooft …
Notas do episódio
Dit is de eerste van vier bijzondere afleveringen waarin we de beste fragmenten uit zeven jaar Ongelooflijke Podcast aan je laten horen.
Deze keer staan onze mooiste geloofsgesprekken centraal. Waarom gelooft de een wel en de ander niet? En wat gebeurt er als je wereldbeeld opeens kantelt?
Zie deze aflevering als een bloemlezing en een unieke duik in ons archief, met onder anderen:
- Arjen Lubach over de utopie van een atheïstisch Nederland en een tosti-ijzer.
- Herman Finkers over de schoonheid van het onbegrijpelijke en geloof als geaardheid.
- Aafke Romeijn over opgroeien in een seculier nest en waarom geloven nu 'punkrock' is.
- Tim Hofman over zijn bewondering voor de 'linkse, gezellige man' Jezus.
- Typhoon (Glenn de Randamie) over verslaafd zijn aan zoeken en de bevrijding van durven kiezen.
- Ernst-Jan Pfauth over waarom hij jaloers is op gelovigen.
- Rik Peels over 'de gok van Pascal' en leven alsof God bestaat.
- We eindigen met dichter en schrijver Lieke Marsman, die op 3 juni 2026 overleed aan de gevolgen van kanker. Tijdens een regenachtige wandeling op de Veluwe overkwam haar iets wat ze zelf omschreef als een ervaring van God.
Uiteraard hoor je ook vaste gast theoloog Stefan Paas, hoogleraar aan de VU in Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.
We gaan weer live met De Ongelooflijke! Dinsdagavond 22 september staan we in het theater van de Reehorst in Ede, met astrofysicus Heino Falcke. Hij is een van de wetenschappers achter de eerste foto van een zwart gat. Falcke neemt ons mee door de geschiedenis van het heelal en langs de grote vragen van het leven. Bestaat God, denkt hij? Kaarten zijn te boeken via eo.nl/ongelooflijke.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInLinks naar de volledige afleveringen:
🎧 #1 - Arjen Lubach en Stefan Paas
🎧 #5 - Herman Finkers
🎧 #109 - Depressie, nihilisme en de sprong naar geloof (met Aafke Romeijn en Stefan Paas)
🎧 #61 - De zin en onzin van religie met Tim Hofman en Stefan Paas
🎧 #38 - Typhoon over het zoeken en vinden van God
🎧 #84 - Het goede leven, geloof en verhalen om in te wonen met Ernst-Jan Pfauth en Stefan Paas
🎧 #146 - Dank God voor atheïsme! (met Rik Peels en Stefan Paas)
🎧 #244 - Lieke Marsman is ongeneeslijk ziek – en kreeg een godservaring die haar atheïsme op z’n kop zette#312 - ‘We leven in hysterische tijden’ - Arend Jan Boekestijn gaat met pensioen: over Trump, God en de denkers die hem vormden
Hij is een van de bekendste buitenlandcommentatoren van Nederland: historicus Arend Jan Boekestijn. Maar… hij gaat nu officieel met pensioen! Geen zorgen: hij gaat gewoon door met zijn podcasts Boekestijn en De …
Notas do episódio
Hij is een van de bekendste buitenlandcommentatoren van Nederland: historicus Arend Jan Boekestijn. Maar… hij gaat nu officieel met pensioen! Geen zorgen: hij gaat gewoon door met zijn podcasts Boekestijn en De Wijk en Europa Draait Door.
Wel heeft hij na bijna veertig jaar zijn laatste college gegeven aan de universiteit. En dat noopt natuurlijk tot reflectie. Welke lessen heeft hij zelf geleerd? Over welke onderwerpen is hij van gedachten veranderd? En welke denkers hebben zijn blik op politiek, macht en geloof gevormd? Boekestijn was ooit Kamerlid voor de VVD maar adviseert tegenwoordig Volt. Is hij linkser geworden?
We gaan terug naar Boekestijns gereformeerde jeugd in Amstelveen, zijn grote bewondering voor zijn vader en de invloed van de befaamde theoloog Harry Kuitert, die geregeld bij hen over de vloer kwam. Ook spreken we over de Amerikaanse theoloog Reinhold Niebuhr — de favoriete denker van Barack Obama — en over wat juist deze denkers Donald Trump zouden kunnen leren over macht, twijfel en zelfoverschatting. Boekestijn maakt zich grote zorgen: „Ik ben bang dat de Amerikaanse democratie er gewoon aan gaat.”
En aan het eind komen we uit bij zijn eigen godsverlangen, en het enige godsbewijs waar hij in gelooft.
David Boogerd spreekt Arend Jan Boekestijn uiteraard samen met vaste theoloog Stefan Paas, hoogleraar aan de VU in Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.
We gaan weer live met De Ongelooflijke! Dinsdagavond 22 september staan we in het theater van de Reehorst in Ede, met astrofysicus Heino Falcke. Hij is een van de wetenschappers achter de eerste foto van een zwart gat. Falcke neemt ons mee door de geschiedenis van het heelal en langs de grote vragen van het leven. Bestaat God, denkt hij? Kaarten zijn te boeken via eo.nl/ongelooflijke.📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack). waaronder Clemens van den Berg: Maarten van Rossem heeft ongelijk: de EU heeft wel degelijk christelijke wortels
📜 Lees hier ook het Substack-stuk dat Arend Jan Boekestijn schreef voor zijn komst naar De Ongelooflijke.
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInRelevante afleveringen:
🎧 De Ongelooflijke Geschiedenis #7 - Gelijkwaardigheid - een 'geloof' onder druk
🎧 #184 - Wat is de waarde van de mens? Over Poetin, de Bijbel, Romeinen en olifanten (met Beatrice de Graaf en Stefan Paas)#311 - 'Het zal je dochter maar zijn’ – ds. Wijnand Zondag over depressie, de stem van God en een onvoorstelbare preek
Een primeur: dit is het eerste uitgebreide interview op NPO Radio 1 met een predikant uit de Gereformeerde Gemeenten. Een reformatorisch kerkverband dat buitenstaanders al snel als ‘zwaar’ en ‘streng’ …
Notas do episódio
Een primeur: dit is het eerste uitgebreide interview op NPO Radio 1 met een predikant uit de Gereformeerde Gemeenten. Een reformatorisch kerkverband dat buitenstaanders al snel als ‘zwaar’ en ‘streng’ bestempelen. Maar kloppen die vooroordelen wel? Hoe is het er nou écht?
Wijnand Zondag maakte een bliksemcarrière aan de universiteit. Hij promoveerde cum laude en werd voor zijn dertigste hoogleraar arbeidsrecht aan de Rijksuniversiteit Groningen. Hij kon ook rechter worden, kortom: de wereld lag aan zijn voeten. Tot zijn leven een onverwachte wending nam. Hij werd 'geroepen', gooide het roer volledig om en werd predikant.
Een paar jaar later sloeg het noodlot toe. "Het zal je dochter maar zijn," zei Wijnand Zondag op een zondagavond, in een preek over het verliezen van een kind. De volgende dag kwam zijn eigen dochter Rhodé (14) bij een verkeersongeval om het leven.Hoe kan je daarna nog verder? Als mens, als vader, als gelovige?
Wijnand Zondag is predikant in Dordrecht en hoogleraar aan de Theologische Universiteit Apeldoorn. David Boogerd spreekt hem uiteraard samen met vaste gast theoloog Stefan Paas, hoogleraar aan de VU in Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.
We gaan weer live met De Ongelooflijke! Dinsdagavond 22 september staan we in het theater van de Reehorst in Ede, met astrofysicus Heino Falcke. Hij is een van de wetenschappers achter de eerste foto van een zwart gat. Falcke neemt ons mee door de geschiedenis van het heelal en langs de grote vragen van het leven. Bestaat God, denkt hij? Kaarten zijn te boeken via eo.nl/ongelooflijke.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInRelevante afleveringen:
🎧 #274 - Waarom we de dood moeten herwaarderen (met Manu Keirse en Stefan Paas)
🎧 #51 - Hoe refo's de secularisatie weten te weerstaan met Bart Jan Spruyt en Stefan Paas
🎧 #176 - Waarom Franca Treur de kerk verliet maar daar nu anders over denkt
🎧 #148 - SGP'ers, de asielcrisis en het failliet van het humanisme (met Arnon Grunberg en Stefan Paas)
🎧 #222 - Kees van der Staaij over populisme, polarisatie en de (joods-christelijke) rechtsstaat
🎧 #310 - Het rauwe verhaal van een 'refo' in Libanon: Mirjam Polak over Israël, islamkritiek en God in oorlogstijd#310 - Het rauwe verhaal van een 'refo' in Libanon: Mirjam Polak over Israël, islamkritiek en God in oorlogstijd
Zet je schrap voor een indrukwekkend en rauw verhaal - gelukkig ook met veel humor. Mirjam Polak is net terug uit Libanon, waar ze woont en werkt, en beleeft in Nederland een cultuurshock. Als kind wilde Mirjam …
Notas do episódio
Zet je schrap voor een indrukwekkend en rauw verhaal - gelukkig ook met veel humor. Mirjam Polak is net terug uit Libanon, waar ze woont en werkt, en beleeft in Nederland een cultuurshock.
Als kind wilde Mirjam dolfijnentrainster worden, maar dat liep nét even anders. Het werd forensische criminologie, klinische psychologie en religiewetenschappen, met een focus op het Midden-Oosten.
Ze groeide op in een reformatorische omgeving, met een grote liefde voor Israël. Nu woont ze in Libanon: een land dat door Israël gebombardeerd wordt, en waar christenen, druzen en moslims naast elkaar leven - maar soms ook lijnrecht tegenover elkaar staan.
Wat heeft dat haar geleerd over angst, geloof en vijandschap? Over Israël en de islam? En misschien ook wel over Nederland, waar religie vaak iets ongemakkelijks is geworden?
Mirjam Polak is oprichter van hulporganisatie Light of Dawn en werkt als studentencounselor aan de Haigazian University in Beiroet. David Boogerd spreekt haar uiteraard samen met vaste gast theoloog Stefan Paas, hoogleraar aan de VU in Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.
We gaan weer live met De Ongelooflijke! Dinsdagavond 22 september staan we in het theater van de Reehorst in Ede, met astrofysicus Heino Falcke. Hij is een van de wetenschappers achter de eerste foto van een zwart gat. Falcke neemt ons mee door de geschiedenis van het heelal en langs de grote vragen van het leven. Bestaat God, denkt hij? Kaarten zijn te boeken via eo.nl/ongelooflijke.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack). waaronder de vakantie-boekentips van Beatrice en Stefan en dit meeslepende stuk van Catharinus van den Berg.
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInRelevante afleveringen:
🎧 #143 - Wat je moet weten over 75 jaar Israël en het conflict met de Palestijnen (met Jan van Benthem en Stefan Paas)
🎧 #215 - Het onrecht tegen de Palestijnen (met Kefah Allush en Stefan Paas)
🎧 #166 - Waarom de oorlog tussen Israël en Hamas ons zo polariseert (met Beatrice de Graaf en Stefan Paas)#309 - De chaosstrategie van Trump, Poetin en andere tirannen (Beatrice de Graaf en Stefan Paas)
Je hoort het vaak: we leven in het tijdperk van de sterke man. Poetin, Trump en Xi Jinping: leiders die beloven hun land weer groot te maken, en weinig moeten hebben van tegenspraak, instituties en de vrijheid …
Notas do episódio
Je hoort het vaak: we leven in het tijdperk van de sterke man. Poetin, Trump en Xi Jinping: leiders die beloven hun land weer groot te maken, en weinig moeten hebben van tegenspraak, instituties en de vrijheid van anderen.
Maar is die sterke man eigenlijk wel zo sterk als hij lijkt? Poetin bijt zich stuk op Oekraïne. Trump krijgt Iran niet zomaar naar zijn hand. En ook China heeft problemen.
Misschien laat onze tijd niet alleen de terugkeer van de sterke man zien, maar ook zijn zwakte. Misschien hebben tirannen wel niet het laatste woord. En misschien zijn die oude, trage, ogenschijnlijk gezapige democratieën wel krachtiger dan we denken.
David Boogerd bespreekt het met hét Ongelooflijke duo: historicus Beatrice de Graaf van de Universiteit Utrecht en theoloog Stefan Paas van de VU in Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.
Het werd een fascinerend gesprek over Poetin, Trump, Calvijn, het Wilhelmus, 250 jaar Amerika en een visioen over reuzen op lemen voeten.
We gaan weer live met De Ongelooflijke! Dinsdagavond 22 september staan we in het theater van de Reehorst in Ede, met astrofysicus Heino Falcke. Hij is een van de wetenschappers achter de eerste foto van een zwart gat. Falcke neemt ons mee door de geschiedenis van het heelal en langs de grote vragen van het leven. Bestaat God, denkt hij? Kaarten zijn te boeken via eo.nl/ongelooflijke.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack), waaronder komende week het stuk van Miranda Klaver over evangelicals en Trump en de vakantie-boekentips van Beatrice en Stefan!
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInRelevante afleveringen:
🎧 Ongelooflijke Geschiedenis #2 - Macht - van wie is de kroon?
🎧 Ongelooflijke Geschiedenis #6 - Oorlog - vechten voor de vrede
🎧 Ongelooflijke Geschiedenis #7 - Gelijkwaardigheid - een 'geloof' onder druk
🎧 #80 - Het is oorlog in Europa (met Beatrice de Graaf en Stefan Paas).
🎧 #284 - Waarom de brute machtspolitiek terug is, en waarom dat misgaat (Beatrice de Graaf en Stefan Paas)#308 - ‘We zwemmen in betekenisloosheid, maar er is méér’ – Paul Schenderling over vreugde in een uitgeputte wereld
Hoe houd je stand tegen de 'machten' van deze tijd? We zoeken allemaal naar geluk. In ervaringen, spullen, carrière, of misschien wel die vakantie die bijna voor de deur staat. Maar wat als we daardoor juist …
Notas do episódio
Hoe houd je stand tegen de 'machten' van deze tijd? We zoeken allemaal naar geluk. In ervaringen, spullen, carrière, of misschien wel die vakantie die bijna voor de deur staat. Maar wat als we daardoor juist een grotere bron van geluk missen? Een verborgen schat?
Daarover gaat het nieuwe essay van econoom Paul Schenderling, al voor de zesde keer te gast in De Ongelooflijke, omdat hij altijd een goed verhaal heeft.
Hoe vind je vreugde? Waarom voelen veel mensen een soort onvrede, een onbehagen? En waarom blijven we zoeken naar geluk op plekken waarvan we ergens wel weten dat ze ons niet echt vervullen?
Volgens Paul leven we niet alleen materialistisch, we kíjken ook materialistisch naar de wereld. En die blik houdt ons gevangen. Want, zo betoogt hij, er is een hele geestelijke werkelijkheid die we mislopen.
Het essay dat Paul schreef is gratis te lezen op onze Substack: deongelooflijke.eo.nl.
David Boogerd spreekt Paul Schenderling - ook schrijver van het boek Continent van de kwaliteit - uiteraard samen met vaste gast theoloog Stefan Paas, hoogleraar aan de VU in Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.
We gaan weer live met De Ongelooflijke! Dinsdagavond 22 september staan we in het theater van de Reehorst in Ede, met astrofysicus Heino Falcke. Hij is een van de wetenschappers achter de eerste foto van een zwart gat. Falcke neemt ons mee door de geschiedenis van het heelal en langs de grote vragen van het leven. Bestaat God, denkt hij? Kaarten zijn te boeken via eo.nl/ongelooflijke.📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInRelevante afleveringen:
🎧 #268 - 'Europa heeft zijn ziel verkocht', economie, cultuur en... hypotheekrenteaftrek (met Paul Schenderling en Stefan Paas)
🎧#282 - Zijn wij ons brein en is religie een hersenspinsel? Vrije wil, gezondheid en bijna-doodervaringen (met hersenwetenschapper André Aleman)
🎧 #145 - Vreugde (en God) vinden in extreme economische tijden (met Paul Schenderling en Stefan Paas)
🎧 #164 - Een van de grootste wetenschappelijke mysteries: wat is bewustzijn? (met Jacob Jolij en Stefan Paas)#307 - Nationalisme is terug: hoe de natiestaat de wereld veroverde en ons denken vormde (met Eric Storm en Stefan Paas)
Misschien ben jij ook wel een nationalist? Bij nationalisme denk je al snel aan vlaggen, opzwepende politici en bloederige oorlogen. Maar nationalisme zit veel dieper. In ons dagelijks leven: in ons eten, ons …
Notas do episódio
Misschien ben jij ook wel een nationalist? Bij nationalisme denk je al snel aan vlaggen, opzwepende politici en bloederige oorlogen. Maar nationalisme zit veel dieper. In ons dagelijks leven: in ons eten, ons landschap, onze gebouwen, onze huisdieren en natuurlijk in sport – denk aan het WK voetbal.
En misschien zit het vooral in ons hoofd. We vinden landen zó vanzelfsprekend dat we bijna vergeten hoe jong het idee van de natiestaat eigenlijk is: nog maar zo’n 250 jaar oud. En toch heeft dat idee vrijwel de hele wereld veroverd.
Waarom is nationalisme zo succesvol? Waarom komt het juist nu weer zo sterk terug? En wat bedoelen mensen eigenlijk als ze bij AZC-demonstraties roepen: “Wij zijn Nederland”?
In deze aflevering spreekt David Boogerd met historicus Eric Storm, verbonden aan de Universiteit Leiden en auteur van het imposante boek Nationalisme. Een wereldgeschiedenis. Samen met vaste gast theoloog Stefan Paas, hoogleraar aan de VU in Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht, gaan we op een hitorische tocht langs natiestaten, grenzen, burgerschap en identiteit.
En natuurlijk gaat het ook over een echte Ongelooflijke vraag: is nationalisme misschien een soort seculiere religie geworden – een verhaal groter dan jezelf, met rituelen, helden en offers.
Een leerzaam en verrassend gesprek waarin nogal wat vanzelfsprekendheden sneuvelen.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInRelevante afleveringen:
🎧 Ongelooflijke Geschiedenis #2 - Macht - van wie is de kroon?
🎧 Ongelooflijke Geschiedenis #6 - Oorlog - vechten voor de vrede
🎧 Ongelooflijke Geschiedenis #7 - Gelijkwaardigheid - een 'geloof' onder druk#306 - De strijd om de mens: AI, Elon Musk en de paus (met Maaike Harmsen en Stefan Paas)
Stel je voor: je krijgt een chip van Elon Musk in je hersenen, waardoor je met je gedachten een computermuis of robt kunt besturen.Klinkt als sciencefiction, maar het gebeurt nu al. Maaike Harmsen sprak met …
Notas do episódio
Stel je voor: je krijgt een chip van Elon Musk in je hersenen, waardoor je met je gedachten een computermuis of robt kunt besturen.
Klinkt als sciencefiction, maar het gebeurt nu al. Maaike Harmsen sprak met prak met de man die als eerste die chip kreeg geïmplanteerd.Musk wil met zo'n chip de mens verbeteren, en hij staat daar bepaald niet alleen in. Misschien heb je het nog niet door, maar er woedt op dit moment een strijd om wat een mens eigenlijk is.
Ook AI – kunstmatige intelligentie – speelt daarin een grote rol. Of je het nou gebruikt of niet, de ontwikkelingen gaan razendsnel. En ze zijn fundamenteel.
Een van de oprichters van Anthropic, een van de grootste AI-bedrijven ter wereld, zei onlangs: “Dit zijn niet de koude, berekenende robots die ons beloofd waren. Ik zal eerlijk zijn: we blijven dingen tegenkomen die mysterieus, of zelfs verontrustend zijn.”
Opvallend genoeg zei hij dat terwijl hij naast de paus zat. Want ook paus Leo XIV mengt zich in dit debat. Hij schreef een fascinerende encycliek over AI, menselijke waardigheid en technologie. Maar misschien zijn de reacties daarop nog wel interessanter: daarin botsen drie totaal verschillende mensbeelden op elkaar.
Dat gaan we bespreken met AI-kenner en theoloog Maaike Harmsen. Zij promoveert op de grote filosofische en theologische vragen die nieuwe technologie oproept. Ze leidt ook een bijzonder leven: ze woonde en werkte in Papoea-Nieuw-Guinea en China, en gaf les in Noord-Korea.
David Boogerd spreekt Maaike Harmsen uiteraard samen met vaste gast theoloog Stefan Paas, hoogleraar aan de VU in Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack), zoals het essay van Frank Mulder over de belangrijke denker René Girard: Het heerlijke gevoel dat je aan de goede kant staat
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInRelevante afleveringen:
🎧 #144 - Het gevaar van AI en hoe het ons nu al beïnvloedt (met Maaike Harmsen en Stefan Paas)
🎧 #292 - De (duistere) denkbeelden achter Big Tech (met Haroon Sheikh en Stefan Paas)
🎧 #206 - Tegeltuinen, Jacques Ellul en de impact van technologie op ons leven (met Frank Mulder en Stefan Paas)#305 - Maarten van Rossem over grootmachten, grote verhalen en de zin van het leven
Zijn naam behoeft eigenlijk geen introductie: historicus Maarten van Rossem. Zeven jaar geleden was hij al eens te gast in De Ongelooflijke Podcast, maar sindsdien is de wereld flink veranderd. In zijn boek De …
Notas do episódio
Zijn naam behoeft eigenlijk geen introductie: historicus Maarten van Rossem. Zeven jaar geleden was hij al eens te gast in De Ongelooflijke Podcast, maar sindsdien is de wereld flink veranderd.
In zijn boek De 21e eeuw – die volgens Van Rossem eigenlijk al in 1979 begon – beschrijft hij de afgelopen vijftig jaar als een strijd tussen grote machten. Maar onder die machtspolitiek schuilt vaak iets anders: geloof in de markt, in de natie, in Amerika, China of Europa – en soms ook geloof in gevaarlijke sprookjes.
Tegelijk noemt Van Rossem zichzelf een ongelovig mens. Het leven heeft volgens hem "geen enkele zin". Maar is dat wel zo? Leeft hij ook daadwerkelijk alsof niets betekenis heeft? En kunnen samenlevingen eigenlijk zonder grote verhalen?
Daarnaast vertelt Maarten over een mystieke ervaring die hij ooit had, en vertelt hij spontaan over zijn favoriete kerkgebouwen.
David Boogerd spreekt historicus Maarten van Rossem uiteraard samen met vaste gast theoloog Stefan Paas, hoogleraar aan de VU in Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack)
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInRelevante afleveringen:
🎧 #3 - Andries Knevel & Maarten van Rossem
🎧 #92 - De verrassende oorsprong van onze Europese waarden met Clemens van den Berg en Beatrice de Graaf
🎧 #209 - Wat is het grote verhaal voor onze tijd? (met Beatrice de Graaf en Stefan Paas)#304 - Raken we onze ziel kwijt? Van AI tot AZC-protesten: dit is waarom we snakken naar bezieling (met Arnold Huijgen en Stefan Paas)
Raakt Nederland zijn ziel kwijt? Veel mensen voelen een leegte. In hun eigen leven - heeft het allemaal echt zin? - maar ook in de samenleving: wie zijn wij nog, en wat houdt ons bij elkaar? Je ziet die vraag …
Notas do episódio
Raakt Nederland zijn ziel kwijt? Veel mensen voelen een leegte. In hun eigen leven - heeft het allemaal echt zin? - maar ook in de samenleving: wie zijn wij nog, en wat houdt ons bij elkaar?
Je ziet die vraag terug in discussies over politiek, migratie, identiteit en de toekomst van ons land. Vorige week deelde politicus Pieter Omtzigt in De Ongelooflijke Podcast al zijn zorgen: de bezieling moet terugkeren in ons land. Maar de grote vraag blijft: hoe dan?
Daarover spreken we met Theoloog der Nederlanden Arnold Huijgen. Zijn jaarthema is diepgaan: wat gebeurt er als mensen of samenlevingen door hun reserves heen raken? En waar vind je dan hoop?Arnold neemt ons mee in een fascinerend mini-college over de geschiedenis van de ziel: van Plato en Aristoteles tot Freud, hersenwetenschap en AI. Want als wij steeds vaker worden begrepen als brein, data of materie - wat raken we dan kwijt? En kan de christelijke traditie helpen om opnieuw bezieiling te vinden?
David Boogerd spreekt Arnold Huijgen uiteraard samen met vaste gast, theoloog Stefan Paas, voor maar liefst 1200 Ongelooflijke luisteraars op het Opwekkingsfestival in Biddinghuizen.
⛪Kom ook naar Dit is de Bijbel live!
Dit is de Bijbel bestaat vijf jaar. Op woensdagavond 10 juni nodigen we je uit voor het 'Dit is de Bijbel Event' in de Grote Kerk in Hilversum. Arnold Huijgen, Almatine Leene en Stefan Paas zullen daar - onder leiding van David Boogerd - live praten over Arnold's nieuwe boek Inferno, over de hel. Daarnaast is er muziek en de Grote Dit is de Bijbel-Quiz. Kaarten zijn te boeken via eo.nl/ditisdebijbel.📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack)
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInRelevante afleveringen:
🎧 #303 - Pieter Omtzigt doet zijn verhaal: over een dystopische tijd, zijn vertrek uit Den Haag en een land zonder ziel
🎧 #164 - Een van de grootste wetenschappelijke mysteries: wat is bewustzijn? (met Jacob Jolij en Stefan Paas)
🎧 #122 - 'God is dood', zei Nietzsche. Heeft hij een punt? (met Denker des Vaderlands Paul van Tongeren en Stefan Paas)#303 - Pieter Omtzigt doet zijn verhaal: over een dystopische tijd, zijn vertrek uit Den Haag en een land zonder ziel
Meer dan een jaar geleden verliet hij de politiek - nu doet hij voor het eerst zijn verhaal, hier in De Ongelooflijke: Pieter Omtzigt.Hij was ruim 20 jaar Kamerlid en heeft daarin veel gezien en meegemaakt.Van …
Notas do episódio
Meer dan een jaar geleden verliet hij de politiek - nu doet hij voor het eerst zijn verhaal, hier in De Ongelooflijke: Pieter Omtzigt.
Hij was ruim 20 jaar Kamerlid en heeft daarin veel gezien en meegemaakt.
Van de befaamde 'Omtzigt, functie elders' tot het blootleggen van het toeslagenschandaal.
Van een kabinet dat hem wilde 'sensibiliseren' tot zijn eigen deelname aan het kabinet-Schoof - met de PVV.
En van de haast messiaanse verwachtingen rond zijn eigen partij NSC tot de burn-out waardoor hij uiteindelijk mede de politiek verliet.
Welke lessen trekt hij uit al die jaren?En hoe kijkt hij naar de grotere ontwikkelingen in de wereld, in Europa - waar hij als parlementariër onthutsende dingen meemaakte - en natuurlijk in Nederland. Een land dat volgens Omtzigt gebukt gaat onder een spirituele leegte. Waarom denkt hij dat we in een dystopische wereld zijn beland? En waar vinden we rust en bezieling?
David Boogerd spreekt Pieter Omtzigt samen met vaste gast theoloog Stefan Paas, hoogleraar aan de VU in Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack)
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedIn#302 - 'Dit is mijn coming-out als gelovige', schrijver Josha Zwaan over geloof, mantelzorg en de ziel
Ze schreef een opmerkelijk essay in Trouw - een essay dat ze zelf omschrijft als haar coming-out als gelovige. Want ja: na jarenlang zoeken durft schrijver Josha Zwaan dat inmiddels hardop te zeggen. Zwaan …
Notas do episódio
Ze schreef een opmerkelijk essay in Trouw - een essay dat ze zelf omschrijft als haar coming-out als gelovige. Want ja: na jarenlang zoeken durft schrijver Josha Zwaan dat inmiddels hardop te zeggen.
Zwaan schreef de bestseller Parnassia en heeft een achtergrond als gedragswetenschapper. Gaandeweg haar leven ontdekte ze dat er iets nodig is wat groter is dan zijzelf om overeind te blijven. Iets dat verder gaat dan ratio, zelfhulp of controle.
We praten ook over haar nieuwe roman Wilgenkind, die een indringende vraag stelt over mantelzorg: moet je zorgen voor iemand die niet goed voor jou heeft gezorgd? Josha had een moeizame relatie met haar ouders - maar wat kan er gebeuren als de dood dichtbij komt?
David Boogerd spreekt Josha Zwaan samen met vaste gast Stefan Paas, theoloog en hoogleraar aan de VU Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack), waaronder dit stuk over Hildegard von Bingen dat in de aflevering genoemd werd: De geniaalste vrouw van de middeleeuwen.
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInRelevante afleveringen:
🎧 #244 - Lieke Marsman is ongeneeslijk ziek – en kreeg een godservaring die haar atheïsme op z’n kop zette
🎧 #294 - De teleurstelling van de (seculiere) millennial. Doortje Smithuijsen over nihilisme, open relaties en de kerk#301 - Waarom de (seculiere) elite is losgezongen van het volk (met Paul Frissen en Stefan Paas)
Van wie is de staat – de overheid – eigenlijk? Van het volk? Maar wélk volk dan? De boze burger die zich niet gehoord voelt, of de progressieve, activistische voorhoede die de wereld wil redden? Of is de staat …
Notas do episódio
Van wie is de staat – de overheid – eigenlijk? Van het volk? Maar wélk volk dan? De boze burger die zich niet gehoord voelt, of de progressieve, activistische voorhoede die de wereld wil redden?
Of is de staat in handen van een technocratische elite, die denkt met beleid, modellen en statistiek ieder probleem weg te organiseren?
Onze gast, Paul Frissen, denkt al decennialang na over deze vragen. Paul is bestuurskundige, filosoof en De Groene Amsterdammer noemde hem onlangs een van de belangrijkste conservatieve denkers van Nederland.
Frissen ziet een elite die is losgezongen van het volk - niet zozeer sociaal-economisch, maar vooral cultureel en moreel. Een elite die volgens hem zogenaamd seculier is - dat woord valt opvallend vaak in zijn boek - maar ondertussen een eigen geloof heeft opgebouwd.
Prikkelende stellingen dus, die hij uitgebreid uitwerkt in zijn boek De neutrale staat.
David Boogerd spreekt Paul Frissen samen met vaste gast Stefan Paas, theoloog en hoogleraar aan de VU Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInRelevante afleveringen:
🎧 #224 - 'Nederland heeft zijn ziel verkocht', straatarts Michelle van Tongerloo over de zorg, de mens en de (Paulus)kerk#300 - Waarom Nederland geen nazi-Duitsland werd - en Hongarije Orbán wegstemde (met Beatrice de Graaf en Stefan Paas)
Op 4 en 5 mei kijken we meestal terug op hoe het misging in de geschiedenis: hoe kan een land afglijden naar fascisme of nazisme? Maar vandaag draaien we het om: hoe blijft een land - een democratie - juist wél …
Notas do episódio
Op 4 en 5 mei kijken we meestal terug op hoe het misging in de geschiedenis: hoe kan een land afglijden naar fascisme of nazisme? Maar vandaag draaien we het om: hoe blijft een land - een democratie - juist wél overeind?
Historicus Beatrice de Graaf schreef een fascinerend essay voor De Ongelooflijke over de jaren ’30, met een intrigerende vraag: waarom werd Nederland toen géén fascistische staat, zoals nazi-Duitsland? Hoe bleef de democratie hier overeind - en wat kunnen wij daar vandaag van leren?
Daarnaast kijken we naar misschien wel de interessantste actuele testcase: Hongarije. Viktor Orbán gold jarenlang als hét voorbeeld van hoe een moderne autocratie eruit kan zien - een model dat ook bewonderaars had bij politici als Trump en Wilders. Maar nu verloor hij de verkiezingen. Wat zegt dat?
Stefan Paas heeft Hongaarse contacten en schetst een verrassender beeld: misschien hebben wij Orbán en Hongarije wel te eenzijdig bekeken.
We bespreken dus twee momenten waarop de democratie onder druk stond - bijna een eeuw uit elkaar - en tóch niet viel. Dat leidt tot de centrale vraag: wat beschermt een democratie tegen de verleiding van een politieke verlosser?
Extra actueel, nu in dezelfde week de Raad van Kerken zich uitsprak tegen radicaal-rechts gedachtegoed.
David Boogerd in gesprek met hét Ongelooflijke duo: historicus Beatrice de Graaf (Universiteit Utrecht) en theoloog Stefan Paas (VU Amsterdam en Theologische Universiteit Utrecht).
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen - zoals het essay van Beatrice - via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInRelevante afleveringen:
🎧 #138 - Was de kerk fout in de Tweede Wereldoorlog? (Ongelooflijke Café met George Harinck en Stefan Paas)
🎧 #279 - Moeten we meer opkomen voor onze (christelijke) cultuur? (live met Beatrice de Graaf en Stefan Paas)
🎧#56 - De ‘heilige alliantie' tussen orthodoxe christenen en radicale populisten met Sander Rietveld en Stefan Paas🎧 #7 - Gelijkwaardigheid - een 'geloof' onder druk van De Ongelooflijke Geschiedenis
#299 - 'Dit is het tijdperk van de genadeloze mens', Alain Verheij over vergeving, cancelcultuur en Kanye
Hij schrijft over de grote thema’s van het leven: ziekte, onrecht, geld - en nu ook vergeving. Telkens met dezelfde vraag: wat kunnen we hierover leren uit die oude verhalen en wijsheden van de Bijbel? Alain …
Notas do episódio
Hij schrijft over de grote thema’s van het leven: ziekte, onrecht, geld - en nu ook vergeving. Telkens met dezelfde vraag: wat kunnen we hierover leren uit die oude verhalen en wijsheden van de Bijbel?
Alain Verheij staat bekend als een eigenzinnig theoloog. Hij is columnist voor Trouw en heeft een bijzondere positie in het literaire landschap. Zijn boeken over de Bijbel schrijft hij bij een seculiere uitgeverij (Atlas Contact), zo ook zijn nieuwe boek: De prijs van vergeving.
Vergeving is een onderwerp waar we als samenleving zichtbaar mee worstelen. In een tijd van gecancelde artiesten, schandalen, #MeToo en excuses voor het slavernijverleden rijst steeds opnieuw de vraag: hoe gaan we om met schuld, schaamte en tweede kansen?
Blijkbaar is vergeven allesbehalve eenvoudig. Volgens Alain is het een van de moeilijkste én mooiste dingen die een mens kan doen. Tegelijkertijd kan vergeving ook gevaarlijk zijn.
David Boogerd spreekt Alain Verheij uiteraard samen met vaste gast theoloog Stefan Paas, hoogleraar aan de VU in Amsterdam en de Theologische Universiteit Utrecht.
📜 Meld je aan voor onze nieuwsbrief en lees verdiepende Ongelooflijke artikelen via ons online platform (Substack).
🏛 Luister nu ook onze spin-off De Ongelooflijke Geschiedenis, met Beatrice de Graaf en Stefan Paas!
📺 Bekijk onze gesprekken op YouTube
📱 Volg De Ongelooflijke op Instagram
📱 Volg David op LinkedIn of Blue Sky
📱 Volg Stefan op LinkedInRelevante afleveringen:
🎧 #95 - Een van de grootste denkers van dit moment: Miroslav Volf, over (religieuze) oorlog en vergeving.
🎧 #123 - Wat doet het verdedigen van moordenaars en zedendelinquenten met je mensbeeld en geloof? (met advocaat Natacha Harlequin)
🎧#250 - (bonus) Hét grote debat: had Augustinus een baard? (Paul van Geest vs. Rik Peels)🎧 De Bijbel voor losers (Alain Verheij in podcast 'Dit is de Bijbel')
🎧 De zin van ziekte in de Bijbel (Alain Verheij in 'Dit is de Bijbel')
Aqui estão os 40 episódios mais recentes de 330. Os mais antigos estão no feed do podcast.
Podcasts parecidos
Mais podcasts de Religião e espiritualidade
Este podcast é seu?
Confirme com uma entrada no seu feed: você recebe um código aqui, adiciona como podcast:txt no canal do seu feed e nós verificamos. Depois disso, seu podcast aparece como “verificado” no SoundNode.