Ekonomia i cała reszta
- Episódios
- 217
- Publicação
- semanal
- Último episódio
- 10 nov 2026
Sobre o podcast
Kamil Fejfer z wykształcenia jest politologiem, a z zawodu dziennikarzem piszącym o ekonomii i gospodarce. Współpracuje z Pismem, Miesięcznikiem Znak, Gazetą Wyborczą, Krytyką Polityczną, NOIZZem, Dwutygodnikiem. Autor książek „O kobiecie pracującej” oraz „Zawód”.
Łukasz Komuda to ekonomista, który po 17 latach pisania i redagowania tekstów o biznesie przeniósł się do sektora pozarządowego, by zajmować się tematyką rynku pracy oraz ekonomii społecznej. Przełożył z angielskiego dwie książki zajmujące się źródłami kryzysu finansowego - w tym tymi aksjologicznymi.
Razem rozmawiamy o rzeczach ciekawych, na które w mediach głównego nurtu jest za mało miejsca. Które są mało zrozumiałe dla większości odbiorców. Dla których powstało sporo mitów, nadmiernych uproszczeń lub niepotrzebnych uprzedzeń. Wszystko to z obszaru ekonomii i powiązanej z nią ściśle socjologii, psychologii, demografii, etnografii, antropologii, nauk politycznych, a nawet neurobiologii i paru innych dziedzin.
Bo wszystko jest powiązane i zwykle bardziej skomplikowane, niż sądzimy. A w życiu pewne są dwie rzeczy: ekonomia i cała reszta.
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Episódios 217
#80 Teatry, liberalizm, głosowanie na Razem. Czym duże miasta różnią się od wsi?
- Patronite: https://patronite.pl/EICR- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-o …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
W największych miastach w Polsce mieszka około 15 proc. z nas. Na wsiach z kolei 40 proc. (15 mln!). Jeśli jednak rzucimy okiem na przekaz medialny mogłoby się wydawać, że jest odwrotnie.
Czym różnią się mieszkańcy dużych miast i wsi oraz małych miasteczek? Jak spędzają czas jedni, a jak drudzy? Jakie mają poglądy polityczne i jakie są ich wartości?
Bibliografia:
https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/ludnosc/ludnosc/ludnosc-stan-i-struktura-ludnosci-oraz-ruch-naturalny-w-przekroju-terytorialnym-w-2025-r-stan-w-dniu-30-czerwca,6,39.html
https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/roczniki-statystyczne/roczniki-statystyczne/rocznik-demograficzny-2025,3,19.html
https://stat.gov.pl/files/gfx/portalinformacyjny/pl/defaultaktualnosci/5486/3/24/1/sytuacja_gospodarstw_domowych_w_2024_r._w_swietle_wynikow_badania_budzetow_gospodarstw_domowych.pdf
https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/rynek-pracy/pracujacy-zatrudnieni-wynagrodzenia-koszty-pracy/rozklad-wynagrodzen-w-gospodarce-narodowej-w-kwietniu-2026-r-,32,28.html
https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2026/K_005_26.PDF https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2026/K_095_26.PDF
https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2026/K_101_26.PDF https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2024/K_088_24.PDF
https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2026/K_096_26.PDF https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2025/K_058_25.PDF
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 137: Czy Polacy pracują najwięcej w Europie?
- Patronite: https://patronite.pl/EICR- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicrPrzez wiele lat również my myśleliśmy, że należymy do najbardziej zapracowanych narodów w Europie. Tak, polscy etatowcy pracują …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
Przez wiele lat również my myśleliśmy, że należymy do najbardziej zapracowanych narodów w Europie.
Tak, polscy etatowcy pracują nieco dłużej w tygodniu niż średnia unijna (ale różnica nie jest wielka) za to pozostajemy na rynku pracy o wiele lat mniej niż wiele innych społeczeństw krajów rozwiniętych.
Bibliografia:
Work Across the EU: Jobs, pay and time off, Eurostat, https://data.europa.eu/en/publications/datastories/work-across-eu-jobs-pay-and-time
Duration of working life, Eurostat, https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/LFSI_DWL_A__custom_23035117/default/table
Tygodnik PIE nr 29/2026, Polski Instytut Ekonomiczny, https://pie.net.pl/wp-content/uploads/2026/07/Tygodnik-PIE_29-2026.pdf
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 136: Społeczeństwo nastolatków w średnim wieku
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr Wraz ze starzeniem się społeczeństwa zmienia się również postrzeganie momentu wejścia w wiek średni. Moment ten zależny jest …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
Wraz ze starzeniem się społeczeństwa zmienia się również postrzeganie momentu wejścia w wiek średni. Moment ten zależny jest również od wieku samych respondentów. Im jesteśmy starsi, tym bardziej oddala się moment postrzeganego wejścia w dojrzałość.
Jakie są następstwa tego procesu? I czy społeczeństwo starych "młodych" ma tylko zalety?
Bibliografia:
Kiedy kończy się młodość, a zaczyna starość, CBOS, https://www.cbos.pl/PL/publikacje/raporty_tekst.php?id=7221
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
#79 Dlaczego zetki są głupsze niż milenialsi?
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr Od wielu lat pogarszają się zdolności intelektualne młodych. I nie jest to tylko jojczenie panów w średnim wieku. Dowodzą tego …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
Od wielu lat pogarszają się zdolności intelektualne młodych. I nie jest to tylko jojczenie panów w średnim wieku. Dowodzą tego i testy PISA, i testy IQ (które bynajmniej nie służą jedynie sprawdzaniu tego, czy ktoś potrafi rozwiązywać testy IQ).
Mamy do czynienia z pewnym głębokim problemem społecznym, za którym w dużej mierze stoi ogłupiająca nas wszystkich technologia. Czy cokolwiek da się z tym wszystkim zrobić?
Bibliografia:
Gotowi na przyszłość? Umiejętności piętnastolatków w zmieniającym się świecie, https://ibe.edu.pl/files/BIBLIOTEKA/PISA/Gotowi-na-przyszlosc-PISA-2025-wyniki-badania.pdf
PISA 2025 Results (Volume I) Future-Ready Students, https://www.oecd.org/en/publications/pisa-2025-results-volume-i_73451bc5-en.html
European education powerhouses rocked by falling scores in global study, https://www.theguardian.com/education/2026/sep/19/european-education-powerhouses-rocked-falling-pisa-scores-global-study-france-germany-netherlands-finland
Are teenagers growing dimmer?, https://www.economist.com/international/2026/09/08/are-teenagers-growing-dimmer
James Flynn, The mean IQ of Americans: Massive gains 1932 to 1978, https://psycnet.apa.org/record/1984-11828-001
David Strömberg Victor Lei Yanhui Wu, The Generative AI Learning Penalty: Evidence from Chinese Secondary Education https://cepr.org/publications/dp21577
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 135: W Polsce już (prawie) nie ma tradycyjnych rodzin
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr Wbrew temu, co mogą twierdzić niektórzy lewicowi aktywiści, role płciowe w Polsce się zmieniają i to gwałtownie. W Polsce mało …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
Wbrew temu, co mogą twierdzić niektórzy lewicowi aktywiści, role płciowe w Polsce się zmieniają i to gwałtownie. W Polsce mało która rodzina realizuje model tradycyjny. Największą grupę stanowią Ci, którzy realizują modela partnerski. Ten jest szczególnie preferowany w największych miastach, wśród młodych, zamożnych i wykształconych osób.
Czy mamy więc do czynienia z pewnym narzucaniem "nowej normalności" przez uprzywilejowane osoby z elit?
Bibliografia:
O podziale obowiązków domowych, https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2026/K_093_26.PDF
Budżet czasu ludności w 2023 r., https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/warunki-zycia/dochody-wydatki-i-warunki-zycia-ludnosci/budzet-czasu-ludnosci-w-2023-r-,36,1.html
Polacy o podziale obowiązków w małżeństwie i w związkach nieformalnych, https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2026/K_095_26.PDF
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 134: Czy wysyłamy na emerytury zdrowe kobiety i schorowanych mężczyzn?
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr Od momentu wprowadzenia reformy emerytalnej (1999) oczekiwana długość życia w dniu 60. urodzin dla obu płci wydłużyła się o …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
Od momentu wprowadzenia reformy emerytalnej (1999) oczekiwana długość życia w dniu 60. urodzin dla obu płci wydłużyła się o ok. 3,67 lat (20%), co przekłada się na obniżenie świadczenia emerytalnego o 16%, a dniu 65. urodzin o 3,28 lat (22%) – obniżenie świadczenia o 18%.
Według oficjalnej prognozy GUS z 2023 roku do 2060 roku oczekiwana długość życia ma wzrosnąć w przypadku mężczyzn do 78,63 lat (o 3,26 lat), a w przypadku kobiet do 85,14 lat (o 2,66 lat). To daje jeden rok wydłużenia życia co 12 lat.
Jeśli oczekiwana długość życia w wieku 60. i 65. lat wzrośnie w tym czasie o kolejne 2 lata, to świadczenia obniżą się o 8% i 10%.
Może warto jednak pomyśleć nad tym całym systemem emerytalnym, bo za chwilę emeryci będą żarli gruz (o ile wcześniej nie kupią sobie mieszkań na wynajem).
Bibliografia:
Baza Danych Lokalnych GUS, Oczekiwana długość życia, bdl.stat.gov.pl
Baza Danych Lokalnych GUS, Oczekiwana długość życia w zdrowiu, bdl.stat.gov.pl
Eurostat, Life expectancy by age and sex, https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/demo_mlexpec__custom_20432521/bookmark/table?lang=en&bookmarkId=629b2898-53b7-46c2-bb28-e7237a8aca32&c=1773047323000
Eurostat, Projected life expectancy by age (in completed years), sex and type of projection, https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/proj_23nalexp/default/table?lang=en
GUS, „Prognoza liczby ludności na lata 2023-2060”, https://publikacje.new.stat.gov.pl/portal-publikacje/prognoza-ludnosci-na-lata-2023-2060
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 133: Coraz trudniej o pracę
- Patronite: https://patronite.pl/EICR- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicrBezrobocie w Polsce należy do najniższych w historii i najniższych na świecie. Mimo tego czas poszukiwania pracy należy do …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
Bezrobocie w Polsce należy do najniższych w historii i najniższych na świecie. Mimo tego czas poszukiwania pracy należy do najdłuższych w historii (przynajmniej w badaniu Monitor Rynku Pracy). Co się więc dzieje? Czy czeka nas powtórka z bardzo wysokiego bezrobocia?
Bibliografia:
GUS, Pracujący, bezrobotni i bierni zawodowo (wyniki wstępne Badania Aktywności Ekonomicznej Ludności w 2 kwartale 2026 r.), https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/rynek-pracy/pracujacy-bezrobotni-bierni-zawodowo-wg-bael/pracujacy-bezrobotni-i-bierni-zawodowo-wyniki-wstepne-badania-aktywnosci-ekonomicznej-ludnosci-w-2-kwartale-2026-r-,12,69.html
GUS, Przeciętne zatrudnienie i wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw w lipcu 2026 r., https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/rynek-pracy/pracujacy-zatrudnieni-wynagrodzenia-koszty-pracy/przecietne-zatrudnienie-i-wynagrodzenie-w-sektorze-przedsiebiorstw-w-lipcu-2026-r-,3,176.html
GUS, Nawiązania i zakończenia stosunku pracy w 3 kwartale 2025 r., https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/rynek-pracy/opracowania/nawiazania-i-zakonczenia-stosunku-pracy-w-3-kwartale-2025-r-,21,3.html
Baza Danych Lokalnych GUS, Struktura wiekowa populacji, bdl.stat.gov.pl
Baza Danych Lokalnych GUS, Prognozy demograficzne, bdl.stat.gov.pl
Baza Danych Lokalnych GUS, Saldo zmian w liczbie miejsc pracy, bdl.stat.gov.pl
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
#78 Tak prawica manipuluje w sprawie Ukraińców
- Patronite: https://patronite.pl/EICR- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicrW polskiej debacie publicznej jest mnóstwo mitów (i trochę prawdy) na temat Ukraińców. Postanowiliśmy sprawdzić najważniejsze …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
W polskiej debacie publicznej jest mnóstwo mitów (i trochę prawdy) na temat Ukraińców. Postanowiliśmy sprawdzić najważniejsze rzeczy. Czy Ukraińcy zabierają Polakom pracę? Czy obniżają pensje? Czy mają pierwszeństwo w kolejkach do lekarzy? A może pobierają nienależne emerytury?
Bibliografia:
Stosunek Polaków do innych narodów, https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2026/K_016_26.PDF
Polacy o ograniczeniu pomocy dla uchodźców z Ukrainy, https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2026/K_074_26.PDF
Kontakty Polaków z Ukraińcami i społeczny dystans wobec nich, https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2026/K_087_26.PDF
Jakub Terlikowski, Czy Ukraińcy zabierają pracę Polakom? [SPRAWDZAMY], https://klubjagiellonski.pl/2023/05/29/czy-ukraincy-zabieraja-prace-polakom-sprawdzamy/
Jan Gromadzki, Piotr Lewandowski, Refugees from Ukraine on the Polish labour market, https://ibs.org.pl/wp-content/uploads/2023/02/2023_US.Tip_Refugees-from-Ukraine-on-the-Polish-labour-market_EN_Gromadzki_Lewandowski.pdf
Wpływ napływu migrantów z Ukrainy na polską gospodarkę Podsumowanie stanu wiedzy, https://www.bgk.pl/files/public/Raporty/20250310_Wpływ_imigrantów_z_Ukrainy_na_polską_gospodarkę_FINAL.pdf
Łukasz Postek, Małgorzata Walerych, Economic Modelling, The impact of Ukrainian immigration on labour market dynamics in Poland: A Bayesian VAR analysis, https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0264999325004365?utm_source=chatgpt.com
Skąd niechęć Polaków do Ukraińców? Sondaż CBOS wskazuje trzy powody, https://www.rmf24.pl/fakty/polska/news-skad-niechec-polakow-do-ukraincow-sondaz-cbos-wskazuje-trzy-,nIdn,1015152
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 132: Czy będzie nas tylko 13 milionów?
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicrNiski wskaźnik dzietności oznacza nie tylko kłopoty systemu emerytalnego, ograniczenie wzrostu gospodarczego oraz problemy z …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
Niski wskaźnik dzietności oznacza nie tylko kłopoty systemu emerytalnego, ograniczenie wzrostu gospodarczego oraz problemy z finansowaniem ochrony zdrowia. To również, a może przede wszystkim, obsychające peryferia i miasta, w których zostaną głównie osoby starsze bez ludzi, którzy mogliby im świadczyć usługi.
Tymczasem nasz wskaźnik dzietności jest zauważalnie poniżej najniższych prognoz GUS z 2023 roku. Jeśli nie odbije, a nasz bilans migracyjny będzie bliski zeru, to do 2100 roku zostanie nas kilkanaście milionów.
Bibliografia:
Zbigniew Bartuś, „(De)populacja Polski: demografia rządzi. Są miasta, gdzie miesiącami nie rodzi się żadne dziecko. Forsal.pl policzył, co czeka nas dalej”, https://forsal.pl/kraj/artykuly/11277162,depopulacja-polski-demografia-rzadzi-sa-miasta-gdzie-miesiacami-n.html
GUS, „Prognoza liczby ludności na lata 2023-2060”, https://publikacje.new.stat.gov.pl/portal-publikacje/prognoza-ludnosci-na-lata-2023-2060
GUS, „Symulacja liczby ludności do 2060 r. (opracowanie eksperymentalne)”, https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/ludnosc/prognoza-ludnosci/symulacja-liczby-ludnosci-do-2060-r-opracowanie-eksperymentalne,17,1.html
Eurostat, „Population on 1st January by age, sex and type of projection”, https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/proj_25np__custom_21890261/bookmark/table?lang=en&bookmarkId=33efa429-3f36-43f2-b836-1de69d5aa9f5&c=1781869986000
ONZ, “World Population Prospects 2024”, https://population.un.org/wpp/downloads?folder=Standard%20Projections&group=Most%20used
Piotr Szukalski, „Przemiany ludnościowe w Polsce w pierwszym ćwierćwieczu XXI w.”, "Demografia i Gerontologia Społeczna. Biuletyn Informacyjny", 2026, Nr 1, 1-6, https://www.researchgate.net/publication/407193653_Przemiany_ludnosciowe_w_Polsce_w_pierwszym_cwiercwieczu_XXI_w_Demografia_i_Gerontologia_Spoleczna_Biuletyn_Informacyjny_2026_Nr_1_1-6
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
#77 Populizm dla bogoli
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicrNowe propozycje wyborcze partii politycznych to kiełbasa wyborcze deluxe. Niemal każde liczące się ugrupowanie zabiega o głosy …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
Nowe propozycje wyborcze partii politycznych to kiełbasa wyborcze deluxe. Niemal każde liczące się ugrupowanie zabiega o głosy garstki najbogatszych. Czyje propozycje są rozsądne, a czyje to czystej wody populizm dla bogatych?
Bibliografia:
Małgorzata Samborska, Drugi próg podatkowy zatacza coraz szersze kręgi. Dla niektórych to bolesne zaskoczenie, https://www.money.pl/podatki/drugi-prog-podatkowy-zatacza-coraz-szersze-kregi-dla-niektorych-to-bolesne-zaskoczenie-7229838734130080a.html
Piotr Wójcik, Rząd przedstawił projekt reformy podatkowej. Zaskakująco przyzwoity, https://krytykapolityczna.pl/kraj/reforma-podatkowa-ko-tusk-domanski-pit-cit/?fbclid=IwY2xjawT5JNJwZG9mBWV4dG4DYWVtAjEwAGJyaWQRMFl5OXlwQm40OHVhME1UcVlzcnRjBmFwcF9pZBAyMjIwMzkxNzg4MjAwODkyAAEe1wxwzUxSk-lcdxZxtjJtoqKng97aYQTBuUTQeedwv_sBMHGBtvyL7LGMkGA_aem_iHiLW9e3DVmyay7RBgub3Q
Marta Borysiuk, Projekt zmian w PIT: Próg podatkowy 180 tys. zł, dla małżonków 360 tys. zł. Zmiany także dla firm, https://www.gazetaprawna.pl/wiadomosci/kraj/artykuly/11294073,projekt-ustawy-pit-2027-wyzszy-prog-podatkowy-180-tys-zl-zmiany-dla-malzonkow-i-najwiekszych-firm.html
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 131: Pracowity jak Polak? Tak, ale...
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr - Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
W statystykach OECD pośród krajów europejskich więcej od Polaków pracują tylko Grecy i Czesi – licząc roboczogodziny w przedziale roku. W danych Eurostatu zaś pośród krajów unijnych więcej roboczogodzin tygodniowo wyrabiają tylko Grecy i Rumuni.
Czy faktycznie pracujemy o wiele więcej niż inni Europejczycy? Z czego wynikają te przewagi w statystykach?
Bibliografia
OECD, Average annual hours actually worked per worker, https://data-explorer.oecd.org/vis?tm=average%20annual%20hours&pg=0&snb=11&df[ds]=dsDisseminateFinalDMZ&df[id]=DSD_HW%40DF_AVG_ANN_HRS_WKD&df[ag]=OECD.ELS.SAE&df[vs]=1.0&dq=AUS%2BAUT%2BBEL%2BCAN%2BCHL%2BCOL%2BCRI%2BCZE%2BDNK%2BEST%2BFIN%2BFRA%2BDEU%2BGRC%2BHUN%2BISL%2BIRL%2BISR%2BITA%2BJPN%2BKOR%2BLVA%2BLTU%2BLUX%2BMEX%2BNLD%2BNZL%2BNOR%2BPOL%2BPRT%2BSVK%2BSVN%2BESP%2BSWE%2BCHE%2BTUR%2BGBR%2BUSA%2BOECD........ICSE93_1%2B_T....&ly[rw]=REF_AREA&ly[cl]=TIME_PERIOD&ly[rs]=WORKER_STATUS&to[TIME_PERIOD]=false&lom=LASTNPERIODS&lo=10&vw=tb
Eurostat, Average usual weekly hours worked in the main job by professional status, full-time/part-time employment and occupation, https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/lfsa_ewhuis__custom_21748508/default/table
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 130: Polski cud spadku przestępczości
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr - Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
W Polsce od połowy pierwszej dekady lat XXI wieku spada przestępczość. I to gwałtownie. Liczba zgłoszonych kradzieży spadła 3-krotnie, włamań - 6-krotnie, rozbojów - 13-krotnie. Realnie spadki te są jeszcze większe, bo wraz z bogaceniem się i "uspokajaniem" społeczeństwa częściej zgłaszamy występki.
Jednocześnie od dekady mamy do czynienia z zauważalnym wzrostem liczby imigrantów. Wbrew temu, co sugerują niektóre kłamliwe środowiska, przestępczość nie przestała w tym okresie spadać. Obecnie jesteśmy jednym z najbezpieczniejszych krajów na świecie.
Bibliografia:
Statystyki przestępczości www.statystyka.policja.pl
CBOS, Polacy o poczuciu bezpieczeństwa w kraju oraz o przestępczości, https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2026/K_052_26.PDF
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
#76 Polacy coraz mniej lubią alkohol
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr - Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
Od kilku lat Polacy piją coraz mniej alkoholu. Rośnie również poparcie dla antyalkoholowych polityk publicznych. Skąd te dość nagłe zmiany? I czy należy się z nich tylko cieszyć?
Bibliografia:
WHO, Total alcohol per capita consumption, https://data.who.int/indicators/i/EF38E6A/EE6F72A
Krajowe Centrum Zapobiegania Uzależnieniom, Spożycie wyrobów alkoholowych, https://kcpu.gov.pl/wp-content/uploads/2025/09/Spozycie-napojow-alkoholowych2024.pdf
European Union Drugs Agency, wyniki badania ESPAD 2024 (The European School Survey Project on Alcohol and Other Drugs), https://www.euda.europa.eu/publications/data-factsheets/espad-2024-key-findings_pl#level-14
CBOS, Dostępność alkoholu, https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2026/K_056_26.PDF
Kompleksowe badanie stanu zdrowia psychicznego społeczeństwa i jego uwarunkowań EZOP II, używanie substancji, https://ezop.edu.pl/wp-content/uploads/2021/12/EZOPII_Uzywanie-substancji.pdf
Stanisław Mordwa University of Łódź, Punkty sprzedaży alkoholu jako miejsca koncentracji przestępczości w przestrzeni miasta, https://www.researchgate.net/publication/368623572_Punkty_sprzedazy_alkoholu_jako_miejsca_koncentracji_przestepczosci_w_przestrzeni_miasta
Tygodnik Gospodarczy 14/2026, 9 kwietnia 2026, https://pie.net.pl/tygodnik-gospodarczy-14-2026-9-kwietnia-2026/#tyg-mat-35880-7
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 129: Konfederacja bredzi o "pieniądzach na kolonizację"
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr - Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
Konfederacja ostatnio opublikowała post o tym, że "dopłacamy do kolonizacji Polski" przez Ukraińców. Chodzi o tak zwany bon na zasiedlenie. Konfa jest tutaj jak Radio Erewań z tego bardzo starego żartu. Otóż bon przysługuje również Polakom (i trafia przede wszystkim do Polaków), obowiązuje od 2014 roku, i nie jest na kolonizację, a na przeprowadzkę za pracą.
Konfederacja z partii wolnorynkowego populizmu przesuwa się coraz bardziej na pozycje partii po prostu antyimigranckiej. Manipulując przy tym i podsycając ksenofobiczne nastroje.
Bibliografia:
https://www.facebook.com/photo/?fbid=1578880200471556&set=pb.100050487729876.-2207520000
BEZROBOCIE REJESTROWANE W POLSCE, https://psz.praca.gov.pl/documents/10828/61525453/2025+Bezrobocie+rejestrowane.pdf/3274b7c5-37e3-6839-99ae-f3ef2e80df9c?t=1775111085270
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 128: Polacy nie szanują tych zawodów [I SŁUSZNIE!]
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr - Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
To, że nie szanujemy influencerów i youtuberów nie powinno dziwić. Dobrym pytaniem jest jednak dlaczego właściwie tak się dzieje? Co nas tak irytuje w nieźle zarabiających, młodych osobach, które uważają, że pozjadały wszystkie rozumy? No dobra, to było łatwe.
Ale co z maklerem giełdowym? A z drugiej strony: dlaczego szanujemy wykwalifikowanego robotnika, skoro jeszcze kilkanaście lat temu go nie szanowaliśmy?
Oto kilka pytań, na które staramy się znaleźć odpowiedzi.
Zapraszamy do wspólnych rozkminek oraz zachęcamy do zostawiania komentarzy.
Bibliografia:
SW Research, Ranking zawodów, https://swresearch.pl/ranking-zawodow
CBOS, Prestiż zawodów, https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2025/K_045_25.PDF
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 127: Rośnie liczba zwolnień psychiatrycznych. To znak, że się poprawia (serio)
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr - Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
W 2025 roku absencje chorobowe pracujących i ubezpieczonych w ZUS Polaków liczyły łącznie 290,5 mln dni. Najwięcej zwolnień braliśmy z powodu chorób układu mięśniowo-szkieletowego. Na drugim miejscu wśród znalazły się "zaburzenia psychiczne i zaburzenia zachowania". Suma nieobecności w pracy z tego powodu wyniosła aż 34,1 mln dni.
W 2015 roku liczba absencji z powodu problemów psychicznych wynosiła niecałe 18 mln. W 2009 roku - w szczycie globalnego kryzysu gospodarczego - było to ponad 11 mln dni.
Czy więc przez te wszystkie lata narastał wyzysk? A może stało się coś zupełnie odwrotnego?
Bibliografia:
Coraz częstsze i dłuższe zwolnienia lekarskie, https://www.zus.pl/-/coraz-częstsze-i-dłuższe-zwolnienia-lekarskie
Polacy coraz dłużej na chorobowym. Przeciętne zwolnienie to już 11 dni, https://polskieradio24.pl/artykul/3679581,polacy-coraz-dluzej-na-chorobowym-przecietne-zwolnienie-to-juz-11-dni
ABSENCJA CHOROBOWA W 2015 ROKU, https://www.zus.pl/documents/10182/39590/Absencja+chorobowa+w+2015+roku.pdf/c36a1432-adcf-4f6f-8d72-5d1108e7ab8a?t=1467889484311
ABSENCJA CHOROBOWA W 2009 ROKU, https://www.zus.pl/documents/10182/39590/Absencja2009.pdf/cbc66596-8ec3-42c9-a3cd-e157559b9f1f?t=1431499852192
Raport Absencja chorobowa w 2025 r, https://www.zus.pl/documents/10182/39590/Raport+Absencja+chorobowa+w+2025+roku.pdf/b2b8893f-049d-0782-1787-415168d381b3?t=1775560395351
Charakterystyka sytuacji pracujących, https://www.cbos.pl/PL/publikacje/raporty_tekst.php?id=7192
Praca zarobkowa Polaków i zadowolenie z niej, https://www.cbos.pl/SPISKOM.POL/2023/K_152_23.PDF
Absencja chorobowa z tytułu choroby własnej osób ubezpieczonych w ZUS https://psz.zus.pl/kategorie/absencja-chorobowa/absencja-chorobowa-z-tytulu-choroby-wlasnej-osob-ubezpieczonych-w-zus
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 126: Przez 15 lat ubyła nam 1/3 młodych pracowników
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr - Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
W ciągu zaledwie 15 lat ubyło nam 32 proc. pracowników w wieku 25-29 lat. Za to grupa pracowników w wieku 35 lat i więcej zwiększyła swoją liczebność o około 1/5. Stało się to przede wszystkim dlatego, że najliczniejsze roczniki (po ponad 600 tys. osób) półtorej dekady temu miały 25-34 lata, a aktualnie mają 40-49 lat. Za kilkanaście lat te najliczniejsze w naszej populacji roczniki zaczną przechodzić na emerytury.
Dla porównania: aktualne roczniki 18-28-latków nie mają nawet 400 tys. osób. Siedmiolatków również mamy ok. 400 tys., trzylatków 300 tys., a w 2025 roku urodziło się tylko 238 tys. dzieci...
Nic więc dziwnego, że do 2040 roku ubędzie nam prawie 2 mln osób w wieku produkcyjnym, To jeszcze jeden argument za tym, aby podwyższyć wiek emerytalny - oprócz kluczowej przyczyny, jaką jest niska wysokość świadczeń, jakie muszą czekać emerytów, jeśli zaczną przechodzić na emerytury w takim wieku, w jakim przechodzi się na nie aktualnie.
Bibliografia:
Aktywność ekonomiczna ludności: https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/rynek-pracy/pracujacy-bezrobotni-bierni-zawodowo-wg-bael/aktywnosc-ekonomiczna-ludnosci-polski-4-kwartal-2025-r-,4,61.html
Baza Danych Lokalnych GUS https://bdl.stat.gov.pl/bdl/dane/podgrup/tablica
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 125: Gdyby nie UE, bylibyśmy w 2015 roku
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr - Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
Do tej pory byliśmy zdani głównie na spekulacje. Teraz jednak już wiemy z dużą dozą pewności ile zyskaliśmy na wejściu do Unii Europejskiej - w procentach PKB.
Żeby się tego dowiedzieć eksperci "ulepili" kontrfaktyczną Polskę z krajów podobnych do nas, ale takich, które do Unii Europejskiej nie weszły. Dzięki temu mogliśmy się dowiedzieć, "co by było gdyby". A dokładnie rzecz ujmując: co by było gdybyśmy nie dokonali akcesji.
Bibliografia:
PIE, Tygodnik Gospodarczy, https://pie.net.pl/tygodnik-gospodarczy-13-2026-2-kwietnia-2026/
PIE, Wielkie rozszerzenie. 20 lat członkostwa Europy Środkowej w UE, https://pie.net.pl/wp-content/uploads/2024/04/Wielkie-rozszerzenie.-20-lat-czlonkostwa-Europy-Srodkowej-w-UE.pdf
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 124: Gniazdownicy? Prawdziwy trend to single mieszkający na swoim
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr - Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
W ciągu ostatnich 20 lat przybyło nam 2,7 mln osób mieszkających samotnie bez dzieci. Tego zjawiska nie tłumaczy ani wzrastająca liczba rozwodów, ani śmierć współmałżonków w starzejącym się społeczeństwie.
Dzisiaj grubo ponad 200 tys. osób do 25 roku życia mieszka samotnie we własnych lub wynajmowanych mieszkaniach. W 2006 roku było to niecałe 100 tys. Procentowo jest to więc znacznie większy wzrost niż w przypadku liczby gniazdowników.
Skąd te zmiany? Odpowiedź jest prosta. I udzielamy jej w odcineczku :)
Bibliografia:
Eurostat, 16.9% of people in EU lived in overcrowded households, https://ec.europa.eu/eurostat/web/products-eurostat-news/w/ddn-20251222-1
Glossary:Overcrowding rate, https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=Glossary:Overcrowding_rate
Polska w liczbach 2025, https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/inne-opracowania/inne-opracowania-zbiorcze/polska-w-liczbach-2025,14,18.html
Private households by household composition, number of children and age of youngest child, https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/lfst_hhnhtych__custom_20483505/default/table
Persons by household composition and labour status, https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/lfst_hhindws__custom_20483657/default/table
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 123: W małych miastach po opłaceniu mieszkania zostaje więcej w kieszeni. CZYŻBY?
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr - Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
Czasem można usłyszeć, że owszem, w małych miastach mniej się zarabia, ale w większych za to płacimy za mieszkania jak za zboże. Po wzięciu poprawki na tę kwestię miałoby się okazać, że na prowincji ludziom więcej zostaje w kieszeniach.
Udowadniamy, że taka, opierająca się na porównywaniu gruszek z jabłkami, narracja jest fałszywa. Za to świetnie brzmi i można nią zrobić wrażenie podczas spotkania ze znajomymi.
Bibliografia:
Informacja o poziomie i strukturze minimum egzystencji w 2024 r. (na podstawie danych średniorocznych), https://www.ipiss.com.pl/wp-content/uploads/2025/04/ME-dla-MRPiPS-2024-srednioroczne_03_04_25_nv_.pdf
Wartości minimum egzystencji w województwach i klasach miejscowości w 2024 r., https://www.ipiss.com.pl/wp-content/uploads/2025/06/ME-przestrzennie-2024_07-06-2025.pdf
Ubóstwo w Polsce w latach 2023 i 2024, https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/warunki-zycia/ubostwo-pomoc-spoleczna/ubostwo-w-polsce-w-latach-2023-i-2024,1,12.html
https://rentier.io/blog/wp-content/uploads/2026/03/2026-01-29-Koszty-najmu.jpg
Rozkład wynagrodzeń w gospodarce narodowej w październiku 2025 r., https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/rynek-pracy/pracujacy-zatrudnieni-wynagrodzenia-koszty-pracy/rozklad-wynagrodzen-w-gospodarce-narodowej-w-pazdzierniku-2025-r-,32,22.html
Warunki życia – deprywacja materialna i społeczna w 2025 r., https://publikacje.new.stat.gov.pl/portal-publikacje/warunki-zycia-deprywacja-materialna-i-spoleczna-w-2025-r
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 122: Tyle mamy zapasów ropy. Jesteśmy zagrożeni?
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr - Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
W momencie publikacji tego materiału wywołany przez Donalda Trumpa i Binjamina Netanjahu konflikt na Bliskim Wschodzie nie eskaluje. Trwa w ponurym zawieszeniu. Niestety, biorąc pod uwagę nieobliczalność prezydenta Stanów Zjednoczonych, wszystko może się zmienić w ciągu godziny.
W najgorszym scenariuszu Polska zostałaby odcięta od bardzo dużej części dostaw ropy. Na ile więc wystarczyłyby nam zapasy tego surowca?
Bibliografia:
Dariusz Malinowski, wnp.pl, Polska balansuje na cienkiej linie. Mamy zbyt mało zapasów paliw i złą ich strukturę https://www.wnp.pl/energia/polska-balansuje-na-cienkiej-linie-mamy-zbyt-malo-zapasow-paliw-i-zla-ich-strukture,1046250.html
Tygodnik PIE, https://pie.net.pl/tygodnik-gospodarczy-11-2026-19-marca-2026/
Międzynarodowa Agencja Energii, https://www.iea.org/data-and-statistics/data-tools/oil-stocks-of-iea-countries
Instytut Montainge, https://www.institutmontaigne.org/en/energy
OPEC Statistics, https://publications.opec.org/asb/chapter/show/139/2537
OEC Research, https://oec.world/en/profile/hs/crude-petroleum?selector1699id=pctOption
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
#75 Koniec śmieciówek? O reformie PIP z dystansu
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr - Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
Według badania CBOS 13% badanych Polaków miało okazję pracować na umowę cywilno-prawną lub w ramach wymuszonego samozatrudnienia dla pracodawców, którzy nie zaoferowali umowy o pracę, choć zgodnie z prawem powinni to uczynić. 26% respondentów ma znajomych lub członków rodziny, którzy doświadczyli pracy na śmieciówce. Połowa badanych uważało, że Państwowa Inspekcja Pracy (PIP) powinna mieć możliwość zamiany śmieciówek na umowy o pracę, dwukrotnie mniej miało przeciwne zdanie.
Wchodząca w życie 8 lipca 2026 roku reforma PIP da inspektorom okręgowym możliwość zamiany śmieciówek na etaty decyzją administracyjną. Nie oznacza to stworzenia nowych wymagań dla pracodawców. W nowych przepisach chodzi jedynie o to, żeby dać PIP narzędzia, które umożliwią egzekwowanie istniejących już przepisów. Czy będzie to gamechanger? Wszystko będzie zależało od woli politycznej.
Bibliografia:
Dz. U. 1974 Nr 24 poz. 141 USTAWA z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy, https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WDU19740240141/U/D19740141Lj.pdf
Pytania i odpowiedzi - Reforma Państwowej Inspekcji Pracy, https://www.gov.pl/web/rodzina/pytania-i-odpowiedzi---reforma-panstwowej-inspekcji-pracy
Krajowy Plan Odbudowy i Zwiększania Odporności, https://www.kpo.gov.pl/media/109762/KPO.pdf
ZAŁĄCZNIK do DECYZJI WYKONAWCZEJ RADY zmieniającej decyzję wykonawczą z dnia 17 czerwca 2022 r. w sprawie zatwierdzenia oceny planu odbudowy i zwiększania odporności Polski, https://www.kpo.gov.pl/media/162052/ZalaczznikdoDecyzjiWykonawczejRadyUE1512.pdf
Rejestr umów o dzieło Analiza danych z formularzy RUD przekazanych od 1 stycznia do 31 grudnia 2024 r, https://www.zus.pl/documents/10182/2422424/0894_25+Rejestr+umów+o+dzieło.pdf/fc298e25-8d9f-a15f-4204-e65edaadb9f5?t=1742541391453
B2B w etaty. Rząd już szacuje wpływy z szykowanej reformy, https://www.money.pl/gospodarka/b2b-w-etaty-rzad-juz-szacuje-wplywy-z-szykowanej-reformy-7213643916032992a.html#:~:text=Jej%20celem%20ma%20być%20wskazywanie%20firm%2C%20w,sprawie%20stworzył%20resort%20rodziny%20i%20pracy%20Agnieszki
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
#74 Dlaczego mężczyźni są gorzej wykształceni niż kobiety?
- Patronite: https://patronite.pl/EICR- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-o …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
W grupie wiekowej 25-34 lata w Polsce wyższym wykształceniem może się pochwalić 37 proc. mężczyzn oraz aż 55 proc. kobiet. To nie tylko segmentacja edukacyjna. to segmentacja stylów życia, ryzyk zdrowotnych, szans na dobrą płacę z możliwością awansu oraz segmentacja geograficzna.
Różnice edukacyjne między chłopcami i dziewczynkami zaczynają się już w szkole podstawowej. To ma wpływ na wybieraną szkołę średnią. A ona z kolei zwiększa lub zmniejsza prawdopodobieństwo dostania się na studia.
Skąd się bierze to zjawisko? Czy to przez patriarchat? I co można z nim zrobić?
Bibliografia:
Michał Gulczyński, Przemilczane nierówności. O problemach mężczyzn w Polsce, https://klubjagiellonski.pl/publikacje/przemilczane-nierownosci-o-problemach-mezczyzn-w-polsce/
Szkolnictwo wyższe w roku akademickim 2024/2025, https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/edukacja/edukacja/szkolnictwo-wyzsze-w-roku-akademickim-20242025,8,11.html
Why do more young women than men go on to tertiary education?, https://www.oecd.org/content/dam/oecd/en/publications/reports/2021/03/why-do-more-young-women-than-men-go-on-to-tertiary-education_2abb34b9/6f7209d1-en.pdf
https://demografia.stat.gov.pl/bazademografia/CustomSelectData.aspx?s=lud&y=2024&t=00/14/65
Alicja Zawistowska, Luka płci w edukacji. Wpływ społeczeństwa, ekonomii i kultury na wybory edukacyjne kobiet i mężczyzn, https://www.frse.org.pl/brepo/panel_repo_files/2023/10/31/w4xpcb/luka-plci-w-edukacji.pdf
Perspektywy.pl https://perspektywy.pl/portal/index.php?option=com_content&view=article&id=11186&catid=24&Itemid=119
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 121: Rekordowo wysokie bezrobocie. CZYŻBY?!
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr - Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
Nagłówki straszą rosnącym bezrobociem, które miało w ostatnim czasie przekroczyć 6 proc. Takich odczytów nie było od dobrych kilku lat. Jednocześnie Koalicja Obywatelska szczyci się, że Polska ma najniższe bezrobocie w Unii Europejskiej.
O co w tym wszystkim chodzi?
Bibliografia:
https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/rynek-pracy/bezrobocie-rejestrowane/stopa-bezrobocia-rejestrowanego-w-latach-1990-2026,4,1.html
https://ec.europa.eu/eurostat/databrowser/view/UNE_RT_M__custom_118016/bookmark/table?lang=en&bookmarkId=efcf7c9f-c4d7-4bc2-8c74-962ead60acfc&c=1603730430589
https://www.money.pl/gospodarka/bezrobocie-najwyzsze-od-5-lat-minister-tlumaczy-zmiane-7263480966691136a.html
Pracujący, bezrobotni i bierni zawodowo 2026 (wyniki wstępne Badania Aktywności Ekonomicznej Ludności w 4 kwartale 2025 r.), https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/rynek-pracy/pracujacy-bezrobotni-bierni-zawodowo-wg-bael/pracujacy-bezrobotni-i-bierni-zawodowo-2026-wyniki-wstepne-badania-aktywnosci-ekonomicznej-ludnosci-w-4-kwartale-2025-r-,12,67.html
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 120: Znów nadchodzi inflacja. DZIĘKUJEMY PANIE TRUMP!
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr - Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
Drożeje nam ropa i gaz, drożeją na stacjach paliwa, będzie rosła inflacja.
Skoro poprzedni szok inflacyjny część sceny politycznej nazywała – nie bez argumentów – Putinflacją, to ten skok wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych trzeba będzie nazwać Trump-flacją.
Jakiego wzrostu cen możemy się spodziewać?
Bibliografia:
Ceny ropy https://pl.investing.com/commodities/brent-oil
Ceny gazu https://pl.investing.com/commodities/dutch-ttf-gas-c1-futures-streaming-chart
Ceny paliw na stacjach paliwowych https://www.e-petrol.pl/notowania/rynek-krajowy/ceny-stacje-paliw
Paweł Borys, Business Insider, Ile będzie nas kosztowała wojna w Iranie, https://businessinsider.com.pl/gospodarka/inflacja-znow-zagrozeniem-pawel-borys-wskazuje-scenariusze-dla-polski/d8yd470
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 119: W ten sposób Polacy szukają pracy
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr - Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
Według różnych badań w latach 2015-2019 poszukiwanie zatrudnienia przez znajomych i rodzinę było jednym z podstawowych sposobów zdobywania pracy – przypisywano od 30% do ponad 40% poszukiwań zakończonych sukcesem.
Jeszcze niespełna dekadę temu wśród ekspertów rynku pracy panowało przekonanie, że może nawet połowa ofert pracy nie trafia na rynek – poszukiwania kandydatów do pracy polegają na puszczaniu wici przez pracowników, którzy mieliby podać wiadomość do sprawdzonych znajomych.
Jeszcze większy był odsetek osób, które korzystały z takiej właśnie formy zdobywania zatrudnienia. Pośród zmieniających pracę wsparcia znajomych szukało 60% - podaje PROGuest Recruitment w badaniu „Szukanie pracy 2021”.
Czy dalej jest to metoda najbardziej skuteczna?
Bibliografia:
PROGuest Recruitment, Szukanie pracy 2021, https://proguest.pl/wp-content/uploads/2021/03/Raport-Szukanie-Pracy.pdf
PIE, Tygodnik Gospodarczy 1/2026, https://pie.net.pl/tygodnik-gospodarczy-1-2026-8-stycznia-2026/#tyg-mat-33388-5
Randstad, Monitor Rynku Pracy, https://www.randstad.pl/badania/monitor-rynku-pracy/
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 118: Co Polacy sądzą o biednych?
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr - Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
Według badań CBOS w 1993 roku 12% badanych dorosłych Polaków uważało się za osoby biedne, a 70% znało takie osoby lub rodziny z widzenia lub z sąsiedztwa. W listopadzie 2025 roku te wskaźniki spadły do 3% (sam jestem biedny) i 48% (znam osoby biedne).
Jednocześnie od lat 90. XX wieku rośnie odsetek tych, którzy uważają, że bieda jest wynikiem życiowej niezaradności i lenistwa. Spada natomiast procent Polaków, którzy sądzą, że ubóstwo wynika z problemów systemowych takich jak brak pracy, czy brak wsparcia ze strony państwa. Jak to wytłumaczyć?
Bibliografia:
GUS, Zasięg zagrożenia ubóstwem ekonomicznym w Polsce w 2024 r., https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/warunki-zycia/ubostwo-pomoc-spoleczna/zasieg-zagrozenia-ubostwem-ekonomicznym-w-polsce-w-2024-r-,14,12.html
CBOS, Społeczne postrzeganie ubóstwa, https://www.cbos.pl/PL/publikacje/raporty_tekst.php?id=7145
European Anti-Poverty Network (EAPN) Polska, Poverty Watch 2025, https://www.eapn.org.pl/eapn/uploads/2025/10/poverty_watch_2025.pdf
GUS, Budżety gospodarstw domowych, https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/warunki-zycia/dochody-wydatki-i-warunki-zycia-ludnosci/budzety-gospodarstw-domowych-w-2024-r-,9,23.html
Nastroje społeczne w styczniu, https://www.cbos.pl/PL/publikacje/raporty_tekst.php?id=7150
Zasięg zagrożenia ubóstwem ekonomicznym w Polsce w 2024 r., https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/warunki-zycia/ubostwo-pomoc-spoleczna/zasieg-zagrozenia-ubostwem-ekonomicznym-w-polsce-w-2024-r-,14,12.html
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 117: Czy musimy ciąć social, żeby się zbroić? [BADANIA]
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr - Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
W czerwcu 2025 roku NATO przyjęło nowy cel wydatków zbrojeniowych państw członkowskich sojuszu: 3,5% PKB. W rezultacie wydatki militarne mają wzrosnąć z 1,5 bln dolarów rocznie do 3 bln dolarów w 2035 roku.
Polska osiągnęła w 2025 roku wydatki obronne na poziomie 187 mld zł, czyli 4,7% PKB. W 2026 roku to ma być ok. 201 mld zł, czyli 4,8% PKB.
Czy taki boom zbrojeniowy może przynieść nam cięcia w innych rodzajach wydatków budżetowych, w tym w wydatkach socjalnych?
Jak to wyglądało w historii – czy jeśli chcemy mieć armaty, to musimy zrezygnować z masła?
Co w okresie zbrojeń dzieje się z podatkami? A co z długiem publicznym? I co się dzieje po tym, gdy zbrojenia ustają?
Bibliografia:
Marzian J., Trebesch Ch., Kiel Institute, Guns and Butter: The Fiscal Consequences of Rearmament and War, https://www.kielinstitut.de/publications/guns-and-butter-the-fiscal-consequences-of-rearmament-and-war-19239/
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 116: Ile trzeba zarabiać, żeby być "naprawdę bogatym" [BADANIE]
- Patronite: https://patronite.pl/EICR- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-o …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
Ile zdaniem Polaków należy zarabiać, żeby być zamożnym? I co prowadzi do bogactwa? Na takie pytania odpowiadali respondenci pytani przez CBOS o kryteria zamożności. Zestawiliśmy do z danymi z rynku. Co się okazało?
Bibliografia:
Społeczne postrzeganie bogactwa, https://www.cbos.pl/PL/publikacje/raporty_tekst.php?id=7141
Budżety gospodarstw domowych w 2024 r.
https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/warunki-zycia/dochody-wydatki-i-warunki-zycia-ludnosci/budzety-gospodarstw-domowych-w-2024-r-,9,23.html
Rozkład wynagrodzeń w gospodarce narodowej w lipcu 2025 r., https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/rynek-pracy/pracujacy-zatrudnieni-wynagrodzenia-koszty-pracy/rozklad-wynagrodzen-w-gospodarce-narodowej-w-lipcu-2025-r-,32,19.html
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Piguła 115: Ile jest mikrokawalerek w Polsce?
- Patronite: https://patronite.pl/EICR - Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr - Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym …
Notas do episódio
- Patronite: https://patronite.pl/EICR
- Wirtualna kawka: https://buycoffee.to/eicr
- Nasza książka "Ile trzeba zarabiać, żeby być szczęśliwym": https://bonito.pl/produkt/ile-trzeba-zarabiac-zeby-byc-szczesliwym-oraz-12-innych-pytan-o-ekon?srsltid=AfmBOoqBQY9Hf8mMy28w5Lc23inbtB9203ouRlmYqyqNMjB3z7lutwjJ
Słyszeliście, że mikrokawalerki stanowią coraz większy problem na rynku mieszkaniowym? Cóż, dane świadczą o czymś innym. Według Spisu Powszechnego z 2021 roku w Polsce było 420 tys. mieszkań poniżej 30 m2. Spis z 2011 wykazał ich ponad 530 tys.. A na początku XXI wieku tego typu lokali miało być niemal 600 tys.
Czy możliwe jest, że dane się mylą? Być może, ale trzeba im przeciwstawić lepsze dane. A takich nie znaleźliśmy. Możliwe też, że choć netto w całym kraju liczba najmniejszych mieszkań spada, to następuje ich przyrost w największych miastach. A to właśnie tam ciągną ludzie młodzi. I to tacy, którzy mają ucho mediów głównego nurtu.
Bibliografia:
Analiza rynku mieszkaniowego IV kwartał 2025 r., https://pie.net.pl/wp-content/uploads/2026/01/PIE_Raport_Analiza-rynku-mieszkaniowego_4-kwartal-2025.pdf
Analiza rynku mieszkaniowego II kwartał 2023 r, https://pie.net.pl/wp-content/uploads/2023/10/Rynek-mieszk-II_kw-.pdf
Baza Danych Lokalnych GUS, https://bdl.stat.gov.pl/
Gospodarka mieszkaniowa w 2022 roku, https://stat.gov.pl/obszary-tematyczne/infrastruktura-komunalna-nieruchomosci/nieruchomosci-budynki-infrastruktura-komunalna/gospodarka-mieszkaniowa-w-2022-roku,14,6.html
Ile mikrokawalerek w Polsce jest oddawanych rocznie do użytku?, https://www.komercja24.pl/ile-mikrokawalerek-w-polsce-jest-oddawanych-rocznie-do-uzytku/#:~:text=Prognozy%20analityków%20wskazują%2C%20że%20w%20perspektywie%203–5,25%20m²%20jako%20„mieszkań”.%20Dla%20kogo%20mikrokawalerka?
Hosted on Acast. See acast.com/privacy for more information.
Aqui estão os 40 episódios mais recentes de 217. Os mais antigos estão no feed do podcast.
Podcasts parecidos
Mais podcasts de Sociedade e cultura
Este podcast é seu?
Confirme com uma entrada no seu feed: você recebe um código aqui, adiciona como podcast:txt no canal do seu feed e nós verificamos. Depois disso, seu podcast aparece como “verificado” no SoundNode.