Skip to content

Valdið og miðin: ESB, auðlindir og undanþágur

August 23, 2026 · 53 min

Show notes

Í nýrri álitsgerð þriggja prófessora í lögfræði við Háskólann í Reykjavík er fjallað um valdheimildir Evrópusambandsins og hvaðan þær koma, orkustefnu ESB, sameiginlegu sjávarútvegsstefnuna, aðildarsamninga og aðildarviðræður. Svo eru rakin fjölmörg dæmi um undanþágur og sérlausnir sem ríki hafa samið um við ESB. Eyrún Magnúsdóttir og Aðalheiður Ámundadóttir rýna í álitsgerðina sem snertir á mörgum af heitustu ágreiningsefnum sumarsins.

Í þættinum er meðal annars fjallað um:

  • Hvaða reglur gilda um eignarréttindi innan ESB?
  • Getur Evrópusambandið búið til valdheimildir fyrir sjálft sig?
  • Hverju getur Evrópusambandið ráðið um auðlindir aðildarríkja?
  • Er þorskur þjóðarauðkenni?
  • Orkulöggjöfin er að mestu komin inn um EES, en heldur Ísland undanþágum sínum?
  • Getur ESB ákveðið að leggja sæstreng til Íslands?
  • Hvernig myndu þorskveiðar breytast ef Ísland gengi í ESB?
  • Hvað yrði um samninga Íslands um makrílinn, norsk-íslensku síldina og kolmunna?
  • Dönsku sumarhúsin, sænska snúsið, heimskautabændur og fiskimið Möltu - hvað kenna fordæmin um undanþágur?

Álitsgerðina má lesa á vef Stjórnarráðsins en hana unnu þrír prófessorar við Háskólann í Reykjavík: Gunnar Þór Pétursson, Hafsteinn Dan Kristjánsson og Margrét Einarsdóttir.

Þátturinn er opinn en við bendum á að hægt er að gerast áskrifandi að Gímaldinu og styðja þannig við frekari þáttagerð og viðleitni fjölmiðilsins til að lýsa upp samfélagið. Það er einnig hægt að leggja til frjálst framlag.

All episodes of Gímaldið

Settings

Display

Language

Decides which stations you see first on the home page.

History

Recently played stations and episodes and your latest searches are only stored in this browser.

Notifications

A short notice when a podcast you follow has a new episode. Turn off single podcasts with the bell on their page.

Account

Save favorites – in the app and on the website.

Keyboard shortcuts

/
Open search
Space
Play or pause
← →
In the player: back 15 s, forward 30 s (episodes) · in a row: next tile
↑ ↓
In a row: target within the tile
Home / End
In a row: first or last tile
Esc
Close window or menu
?
This overview
Now playing

Go to station page

Play next

    Add episodes with “Play next” – they play after the current episode.