Skip to content

Wielkie odkrycia geograficzne, czyli brutalna wojna o... przyprawy

October 29, 2026 · 30 min

Show notes

W szkolnych podręcznikach Wielkie Odkrycia Geograficzne często przedstawiane są jako historia wielkich żeglarzy, nowych lądów i przełomowych podróży. Za tymi wyprawami kryło się jednak coś znacznie bardziej konkretnego: pieniądze, handel, przyprawy i walka o kontrolę nad światowymi szlakami.Moim gościem jest Roger Crowley, brytyjski historyk i autor książki Walka o przyprawy. XVI-wieczna rywalizacja, która ukształtowała nowożytny świat.Książkę "Wojna o przyprawy" kupisz tu: https://www.rebis.com.pl/pl/products/walka-o-przyprawy-xvi-wieczna-rywalizacja-10547.htmlRozmawiamy o tym, dlaczego pieprz, goździki, gałka muszkatołowa i cynamon były kiedyś towarami o ogromnej wartości. Cena przypraw po drodze z Indii do Europy mogła wzrosnąć nawet tysiąckrotnie, a ich zdobycie stało się jednym z najważniejszych motorów ekspansji Portugalii i Hiszpanii. Pytamy również, dlaczego Portugalczycy i Hiszpanie podzielili między siebie świat, czym był traktat z Tordesillas i jak wyglądała ich rywalizacja na Oceanie Indyjskim oraz Wyspach Korzennych. Była to walka o handel, terytoria, wpływy i kontrolę nad strategicznymi portami. Wracamy do wyprawy Ferdynanda Magellana. Około 215 ludzi wyruszyło w podróż, z której wróciło zaledwie 14. A mimo katastrofalnej przeżywalności kolejni żeglarze nadal podejmowali podobne ryzyko. Jednym z najważniejszych bohaterów rozmowy jest jednak Andrés de Urdaneta – niemal zapomniany żeglarz, który rozwiązał problem powrotu z Azji do Ameryki przez Pacyfik. Dzięki temu powstało jedno z kluczowych połączeń morskich, które pozwoliło stworzyć światową sieć handlową. Rozmawiamy także o pierwszych mapach świata, planisferze Cantino, rozwoju druku, Chinach epoki Ming, srebrze z Potosí, galeonach manilskich i narodzinach światowego handlu.Bo Wielkie Odkrycia Geograficzne były czymś znacznie większym niż wyprawy kilku odważnych żeglarzy. W XVI wieku zaczęły krążyć między kontynentami towary, ludzie, rośliny, technologie, idee, pieniądze i choroby. Powstał system, w którym wydarzenia gospodarcze w jednej części świata zaczęły wpływać na życie ludzi tysiące kilometrów dalej.

All episodes of Historia, jakiej nie znacie

Settings

Display

Language

Decides which stations you see first on the home page.

History

Recently played stations and episodes and your latest searches are only stored in this browser.

Notifications

A short notice when a podcast you follow has a new episode. Turn off single podcasts with the bell on their page.

Account

Save favorites – in the app and on the website.

Keyboard shortcuts

/
Open search
Space
Play or pause
← →
In the player: back 15 s, forward 30 s (episodes) · in a row: next tile
↑ ↓
In a row: target within the tile
Home / End
In a row: first or last tile
Esc
Close window or menu
?
This overview
Now playing

Go to station page

Play next

    Add episodes with “Play next” – they play after the current episode.