Skip to content

168. Wybitne Miernoty - Jak „Atlas zbuntowany” Ayn Rand ukształtował świadomość prawicy i krzemowych oligarchów.

October 7, 2026 · 1 h 11 min

Show notes

Każdy lubi dobrze się czuć i dobrze o sobie myśleć. Szczególnie lubimy myśleć, że czynimy dobro, a nasze działania mają sens i dokładają się do jakiegoś większego dobra. Potężni oligarchowie z Doliny Krzemowej i prawicowi politycy i myśliciele nie są tu wyjątkiem. Dlatego z taką ochotą przyjmują wszelkie dzieła kultury, które przedstawiają ich jako liderów nie tylko finansowych czy politycznych, ale także moralnych. Być może żadne dzieło nie pełni tej roli bardziej niż "Atlas zbuntowany" Ayn Rand.


Choć książka Rand liczy sobie prawie 70 lat, duch randyzmu jest żywy i ciągle kształtuje amerykańską prawicę i mentalność krzemowych baronów. A tym samym - bo takie są prawidła w zglobalizowanym świecie AD 2026 - także nas. Biorąc to pod uwagę, warto wiedzieć czym "Atlas" jest i co właściwie postuluje. A postuluje filozofię, która jest, delikatnie mówiąc, kontrowersyjna. Na pewno daje wygodną podkładkę ideologiczną pod hierarchię, w której na szczycie stoją ludzie tacy jak Peter Thiel, Elon Musk czy Marc Andreessen - zapaleni randyści.


Omawiamy skąd w ogóle Ayn Rand się wzięła i co nią kierowało. Jaką była osobą (trudną) i jak się ją czyta (trudno i męcząco, wszak to 1100 stron). Wreszcie streszczamy "Atlas" w perspektywie współczesnych realiów - z krzemowymi oligarchami uzyskującymi coraz większą władzę polityczną oraz roszczącymi sobie prawo do rządów duchowych. Pokazujemy toporność randowskiej propagandy. Pokazujemy kto jest według niej zły, a kto dobry i co z tego wynika. Pytamy czy przypadkiem "Atlas" nie jest wielką teorią spiskową. Jak doszło do tego, że inspiruje pokolenia libertarian, którymi Ayn Rand raczej się brzydziła?


A także: czy ci, którzy uważają, że są bohaterami tej książki - Johnem Galtem, Hankiem Reardenem czy Dagny Taggart - nie pełnią tak naprawdę roli randowskich złoli - Wesleya Moucha, Kipa Chambersa czy zdemoralizowanego brata Dagny, Jima.


Przeczytaliśmy, żebyście Wy już nie musieli. Posłuchajcie jednak, by wiedzieć co kieruje zachodnimi alt-rightowcami i oligarchami. Szczególnie, że to są czasem te same osoby.


Zachęcamy do wspierania nas na Patronite:

https://patronite.pl/Podkast_Dezinformacyjny


All episodes of Podkast Dezinformacyjny

Settings

Display

Language

Decides which stations you see first on the home page.

History

Recently played stations and episodes and your latest searches are only stored in this browser.

Notifications

A short notice when a podcast you follow has a new episode. Turn off single podcasts with the bell on their page.

Account

Save favorites – in the app and on the website.

Keyboard shortcuts

/
Open search
Space
Play or pause
← →
In the player: back 15 s, forward 30 s (episodes) · in a row: next tile
↑ ↓
In a row: target within the tile
Home / End
In a row: first or last tile
Esc
Close window or menu
?
This overview
Now playing

Go to station page

Play next

    Add episodes with “Play next” – they play after the current episode.