Skip to content

Podkast psychologiczny: Prof. Tomasz Grzyb: jak wywierać wpływ na ludzi i nie dać sobą manipulować?

October 26, 2026 · 49 min

Show notes

W najnowszym odcinku „Podkastu psychologicznego” Joanna Cieśla gości w naszym studiu psychologa społecznego związanego z Uniwersytetem SWPS. Dziekan wydziału psychologii we Wrocławiu prof. Tomasz Grzyb wyjaśnia, czym w codziennym życiu jest wpływ społeczny. Okazuje się, że rzadko zdajemy sobie sprawę, jak subtelne bodźce decydują o naszych wyborach. W rozmowie analizujemy, jak wywierać wpływ na ludzi w sposób etyczny, na czym polega różnica między zdrową perswazją a celową manipulacją oraz jak uniknąć manipulacji w pracy, życiu prywatnym i przestrzeni publicznej.
Nasz gość obala mit człowieka jako istoty racjonalnej, pokazując, że znacznie częściej jesteśmy istotami racjonalizującymi – podejmujemy decyzje pod wpływem emocji lub skrótów poznawczych, a dopiero po fakcie dorabiamy do nich logiczne wytłumaczenia. Wyjaśniamy, jak działa nasz mózg: ten ważący zaledwie 2% masy ciała narząd konsumuje aż 25% energii, przez co ewolucyjnie wykształcił mechanizmy chodzenia na skróty. To biologiczne lenistwo poznawcze sprawia, że bezrefleksyjnie ulegamy schematom, które bezwzględnie wykorzystują współczesna dezinformacja i marketing.
Odwołując się do dorobku, jaki pozostawił Robert Cialdini, przyglądamy się ewolucyjnym korzeniom naszych zachowań. Ekspert tłumaczy, dlaczego reguła wzajemności i budowanie koalicji są wspólne dla ludzi i szympansów, dlaczego z pozoru niewinne „nie ma za co” potrafi obniżyć naszą społeczną sprawczość oraz czym w istocie są techniki perswazji i uwodzenie. Poznasz trzy poziomy biegłości społecznej: od nieporadnych prób, przez cyniczne przemycanie trików, aż po dojrzałe dostrzeganie kontekstu. A także dowiesz się, dlaczego niewypowiedziany na głos komplement działa jak nieodpakowany prezent. Jeśli chcesz zrozumieć mechanizmy stojące za ludzkimi decyzjami i dowiedzieć się, jak wpływać na ludzi bez uciekania się do tanich chwytów, ta rozmowa daje konkretne, poparte badaniami odpowiedzi.

3 rzeczy, których dowiesz się z odcinka:
* Mózg na autopilocie: dlaczego ewolucja zmusza nas do oszczędzania energii poznawczej?
* Błąd „nie ma za co”: jak jedno niewłaściwe zdanie potrafi zniszczyć regułę wzajemności?
* Partacze kontra bystrzacy: dlaczego sztywne triki z podręczników perswazji nie działają?

Oś czasu:
00:00 - Intro
02:05 - Wpływ społeczny: jak działa?
04:35 - Wszystko polega na tym, jak interpretujemy fakty
07:20 - Jak działa nasz mózg?
15:50 - Dlaczego sformułowanie „nie ma za co” osłabia wpływ społeczny?
22:50 - Intencjonalny wpływ społeczny u szympansów
30:10 - Trzy poziomy wpływu społecznego
37:50 - Czy dziś jest więcej manipulacji niż informacji?

All episodes of Podkast psychologiczny

Settings

Display

Language

Decides which stations you see first on the home page.

History

Recently played stations and episodes and your latest searches are only stored in this browser.

Notifications

A short notice when a podcast you follow has a new episode. Turn off single podcasts with the bell on their page.

Account

Save favorites – in the app and on the website.

Keyboard shortcuts

/
Open search
Space
Play or pause
← →
In the player: back 15 s, forward 30 s (episodes) · in a row: next tile
↑ ↓
In a row: target within the tile
Home / End
In a row: first or last tile
Esc
Close window or menu
?
This overview
Now playing

Go to station page

Play next

    Add episodes with “Play next” – they play after the current episode.