Skip to content

#53 - Czy pszczoły tworzą jeden umysł? Inteligencja i zachowanie | dr Michał Kolasa

May 27, 2026 · 59 min

Show notes

W dzisiejszym odcinku moim gościem jest dr Michał Kolasa - biolog ewolucyjny pracujący w Instytucie Zootechniki, z którym rozmawiam o pszczołach, czyli jednych z najbardziej fascynujących stworzeń na Ziemi. Z jednej strony są one absolutnie niezbędne dla przetrwania całego ekosystemu, ale z drugiej stanowią niezwykły przykład organizacji społecznej, tworząc coś, co wielu naukowców nazywa superorganizmem. Rozmawiamy o tym, czy pszczoły tworzą superorganizm, jak komunikują się ze sobą, jak radzą sobie w świecie mocno przekształconym przez człowieka, ale także o ich inteligencji, a nawet o tym, czy posiadają świadomość.
Michał Kolasa to doktor nauk biologicznych i biolog ewolucyjny pracujący w Instytucie Zootechniki - Państwowym Instytucie Badawczym. W swojej pracy badawczej zajmuje się czynnikami, które sprawiają, że wolno żyjące rodziny pszczele przeżywają w środowiskach o różnym stopniu ludzkiej ingerencji (tzw. gradiencie antropogenicznym) - od dzikich lasów po centra miast. Bada ewolucję i zachowania społeczne owadów, mechanizmy ich komunikacji oraz funkcjonowanie roju jako złożonego superorganizmu.
--------
Rozdziały:

00:00:00 Wstęp
00:01:20 Pszczeli superorganizm
00:04:18 Komunikacja w ulu
00:06:50 Pszczoły rebeliantki
00:13:33 Ewolucja i eusocjalność
00:20:43 Strategie przetrwania
00:23:04 Różnorodność genetyczna
00:27:36 Umysł pszczół (inteligencja)
00:30:14 Adaptacje klimatyczne
00:33:21 Symbioza i epigenetyka
00:35:41 Pszczoły miejskie
00:38:09 Agresja obronna
00:41:07 Zbiorowe decyzje (inteligencja roju)
00:48:49 Nastroje roju
00:51:48 Świadomość owadów (kognitywistyka)
00:58:48 Zakończenie

Nazywam się Michał Szyc, a to jest podcast "To Bardziej Skomplikowane". Jeśli uważasz, że analityczne i merytoryczne rozmowy są w internecie potrzebne, zostaw subskrypcję i łapkę w górę, aby pomóc temu materiałowi w przebiciu się przez algorytmy.
Wsparcie projektu (Patronite): https://patronite.pl/tobardziejskomplikowane

All episodes of To Bardziej Skomplikowane

Settings

Display

Language

Decides which stations you see first on the home page.

History

Recently played stations and episodes and your latest searches are only stored in this browser.

Notifications

A short notice when a podcast you follow has a new episode. Turn off single podcasts with the bell on their page.

Account

Save favorites – in the app and on the website.

Keyboard shortcuts

/
Open search
Space
Play or pause
← →
In the player: back 15 s, forward 30 s (episodes) · in a row: next tile
↑ ↓
In a row: target within the tile
Home / End
In a row: first or last tile
Esc
Close window or menu
?
This overview
Now playing

Go to station page

Play next

    Add episodes with “Play next” – they play after the current episode.