Skip to content

1176. Leopold Kronenberg. Droga do Niepodległości - prof. Tomasz Kizwalter

November 12, 2026 · 55 min

Show notes

Rozmowa z prof. Tomaszem Kizwalterem w ramach cyklu "Droga do Niepodległości", Fundacja Wspomagania Wsi [9 maja 2018 r.]Czy można było działać na rzecz Polski, budując banki, fabryki i linie kolejowe zamiast walczyć z bronią w ręku? Jak człowiek, który zgromadził jedną z największych fortun w Królestwie Polskim, stał się także ważnym uczestnikiem życia politycznego w przededniu powstania styczniowego? Historia Leopolda Kronenberga pokazuje, że droga do nowoczesnej Polski prowadziła nie tylko przez powstania i polityczne spory, lecz także przez rozwój gospodarki, przedsiębiorczości i nowych instytucji.Leopold Kronenberg (1812-1878) pochodził z zamożnej warszawskiej rodziny żydowskiej. Od młodości związany z handlem i bankowością, dzięki przedsiębiorczości, umiejętności wykorzystywania gospodarczych możliwości i rozległym kontaktom stał się jednym z najbogatszych ludzi Królestwa Polskiego. Jego działalność obejmowała przemysł tytoniowy, cukrownictwo, kolejnictwo i bankowość. W 1870 roku założył Bank Handlowy w Warszawie, jedną z najważniejszych instytucji finansowych rozwijającego się polskiego kapitalizmu.Jak udało mu się zbudować tak ogromny majątek? Jakie znaczenie miały jego inwestycje dla gospodarki ziem polskich? I czy sukces finansowy mógł otworzyć pochodzącemu z rodziny żydowskiej przedsiębiorcy drogę do najbardziej wpływowych środowisk polskiego społeczeństwa?W rozmowie z prof. Tomaszem Kizwalterem z Uniwersytetu Warszawskiego poznajemy Kronenberga nie tylko jako bankiera i przemysłowca, ale także jako człowieka o wielkich ambicjach społecznych i politycznych. Historyk przybliża realia rodzącego się kapitalizmu, przemiany zachodzące w Królestwie Polskim oraz rolę przedsiębiorców w modernizacji kraju.Szczególnie interesującym wątkiem jest zaangażowanie Kronenberga w wydarzenia poprzedzające powstanie styczniowe. W 1861 roku wszedł do aktywnej polityki, stając się jednym z ważnych przedstawicieli obozu białych, opowiadającego się przede wszystkim za reformami i ostrożniejszą strategią polityczną niż ta proponowana przez zwolenników szybkiego wybuchu powstania.Jaką wizję przyszłości Polski miał Kronenberg? Dlaczego zdecydował się zaangażować w politykę? Jak próbował godzić interesy gospodarcze z aspiracjami narodowymi i dlaczego po klęsce powstania styczniowego uniknął represji, które dotknęły wielu innych działaczy?Prof. Tomasz Kizwalter zwraca uwagę na osobiste ambicje Kronenberga. Przedsiębiorca pragnął należeć do polskiej elity i był przekonany, że dzięki swoim zdolnościom, doświadczeniu i pozycji może zaproponować krajowi własny program działania. Jego polityczne zaangażowanie wynikało więc zarówno z ambicji osobistych, jak i z przekonania, że rozwój gospodarczy i społeczny ma zasadnicze znaczenie dla przyszłości Polski.Czy bogactwo dawało w XIX wieku nie tylko wpływy, ale również poczucie odpowiedzialności za kraj? Czy przedsiębiorcy mogli odgrywać równie ważną rolę w kształtowaniu polskiej przyszłości jak politycy, wojskowi i działacze niepodległościowi?Prof. dr hab. Tomasz Kizwalter - historyk związany z Uniwersytetem Warszawskim, badacz historii XIX i XX wieku, specjalizujący się w historii idei, przemianach społecznych, procesach modernizacji oraz kształtowaniu się nowoczesnych narodów i tożsamości narodowych. https://wszechnica.org.pl/wyklad/droga-do-niepodleglosci-leopold-kronenberg/#DrogaDoNiepodległości #LeopoldKronenberg #TomaszKizwalter #HistoriaPolski #Niepodległość #HistoriaGospodarcza #PowstanieStyczniowe #KrólestwoPolskie #PolskiKapitalizm #PracaOrganiczna #HistoriaWarszawy #WszechnicaFWW #FundacjaWspomaganiaWsiZnajdź nas: https://www.youtube.com/c/WszechnicaFWW/https://www.facebook.com/WszechnicaFWW1/https://wszechnica.org.pl/

All episodes of Wszechnica FWW – Historia

Settings

Display

Language

Decides which stations you see first on the home page.

History

Recently played stations and episodes and your latest searches are only stored in this browser.

Notifications

A short notice when a podcast you follow has a new episode. Turn off single podcasts with the bell on their page.

Account

Save favorites – in the app and on the website.

Keyboard shortcuts

/
Open search
Space
Play or pause
← →
In the player: back 15 s, forward 30 s (episodes) · in a row: next tile
↑ ↓
In a row: target within the tile
Home / End
In a row: first or last tile
Esc
Close window or menu
?
This overview
Now playing

Go to station page

Play next

    Add episodes with “Play next” – they play after the current episode.