Το χρυσό αδράχτι (Τσεχία)

Η Ντομπρομίλα, μια καλόκαρδη κοπέλα, ζει με τη ζηλόφθονη μητριά της και την αδελφή της. Ο βασιλιάς την ερωτεύεται και υπόσχεται να την πάρει μαζί του στο παλάτι. Όμως η μητριά και η αδελφή τη σκοτώνουν και παίρνουν τη θέση της. Ένας γέρος εμφανίζεται τότε στο παλάτι με ένα χρυσό αδράχτι, μια χρυσή ρόκα και μια χρυσή σαΐτα, που τραγουδούν την αλήθεια. Χάρη στο μαγικό τους τραγούδι, ο βασιλιάς μαθαίνει τι συνέβη, βρίσκει την αγαπημένη του στο δάσος και με τη δύναμη της αγάπης τη φέρνει πίσω στη ζωή. Η προδοσία τιμωρείται και η αλήθεια θριαμβεύει.

Το παραμύθι «Το Χρυσό Αδράχτι» προέρχεται από την προφορική παράδοση της Τσεχίας και είναι μια ιστορία που, σε διάφορες παραλλαγές, συναντάμε και σε άλλες περιοχές του κόσμου. Την αγγλική εκδοχή που αποτέλεσε τη βάση για την αφήγηση αυτή κατέγραψε ο Αμερικανός συγγραφέας Parker Fillmore στη συλλογή του Czechoslovak Fairy Tales (1919). Ο Fillmore (1878-1944), γοητευμένος από τις ιστορίες των Τσεχοσλοβάκων, αφιερώθηκε στη διάσωση και διάδοση της λαϊκής κληρονομιάς της Κεντρικής και Βόρειας Ευρώπης.

Η ιστορία αυτή ενέπνευσε και τον κορυφαίο Τσέχο συνθέτη Antonín Dvořák (1841-1904). Το 1896, επιστρέφοντας από την Αμερική στην αγαπημένη του Βοημία, ο Dvořák στράφηκε στην πλούσια παράδοση της πατρίδας του. Βασισμένος στην ομώνυμη σκοτεινή μπαλάντα της συλλογής Kytice (Ανθολογία) του ποιητή Karel Jaromír Erben, συνέθεσε το συμφωνικό του ποίημα Zlatý kolovrat (Το Χρυσό Αδράχτι), έργο 109. Η μουσική αυτή, με τη ζωντανή ορχηστρική αφήγηση, θεωρείται ένα από τα σημαντικότερα έργα του 19ου αιώνα.

Αφήγηση – Επιμέλεια κειμένου: Γιώργος Ευγενικός (ελεύθερη διασκευή βασισμένη στην αγγλική εκδοχή του Parker Fillmore)

Μουσική: Antonín Dvořák

Έργο: The Golden Spinning Wheel, Op. 109 (Το Χρυσό Αδράχτι)

Εκτέλεση: Τσέχικη Φιλαρμονική Ορχήστρα

Παραγωγή: Παραμυθόφωνο

Πηγή

Fillmore, Parker. Czechoslovak Fairy Tales. New York: Harcourt, Brace and Howe, 1919.