Saltar al contenido

163. Trzęsienie ziemi w Lizbonie: Katastrofa, która zmieniła świat

5 de mayo de 2026 · 1 h 32 min

Notas del episodio

Ta katastrofa zmieniła świat, w którym żyjemy, choć wydarzyła się 271 lat temu i dotknęła niewielkiego kawałka Europy i Afryki. Opowiadamy o wielkim trzęsieniu ziemi, które w 1755 roku zdemolowało Lizbonę, a przy okazji wywołało wielką aferę na najwyższych szczeblach.

Zachęcamy też do posłuchania dwóch cykli naszych podcastów, które tworzymy we współpracy z Polskim Radiem:
1) serii kryminalno-naukowej “Laboratorium zbrodni”:https://open.spotify.com/show/5Sw33l0P1o2vDOErG6VGL2?si=b3068c6d99a34dac
2) serii dociekliwie analizującej “Sekcja teorii spiskowych”:
https://www.youtube.com/playlist?list=PLZTuUgCmeGG6cRigivWs3HvsZBIr2ZdRv

Jeśli podobają Wam się nasze podcasty, rozważcie wsparcie nas na Patronite - dzięki Waszym wpłatom będziemy mogli utrzymać cotygodniowy rytm ukazywania się nowych odcinków:
https://patronite.pl/crazynauka

Jeśli wolisz jednorazowo postawić nam kawę, to super. Dzięki! 😊
https://buycoffee.to/crazynauka

A tu znajdziecie nasze koszulki 😊
https://kreatorium.com/pl/c/Crazy-Nauka/109

Zapraszamy do posłuchania naszego podcastu!

Przygotowując ten odcinek podcastu, korzystaliśmy m.in. z tych źródeł:
https://www.researchgate.net/publication/4853462_The_Lisbon_earthquake_and_the_scientific_turn_in_Kant's_philosophy
https://link.springer.com/chapter/10.1007/978-1-4020-8222-1_13
https://link.springer.com/chapter/10.1007/978-3-031-39603-8_5
https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0264370797000197
https://sos.noaa.gov/catalog/datasets/tsunami-historical-series-lisbon-1755/
https://en.wikipedia.org/wiki/1761_Lisbon_earthquake
https://www.nature.com/articles/s41561-025-01781-6
https://www.academia.edu/13613056/Source_of_1755_Lisbon_earthquake_and_tsunami_investigated
https://www.europeana.eu/en/stories/what-was-the-impact-of-the-great-lisbon-earthquake-in-1755
https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1040618221005474
https://wyborcza.pl/alehistoria/7,121681,31238006,markiz-pombal-byl-okrutnikiem-i-tyranem-ale-to-on-odbudowal.html
https://pl.wikipedia.org/wiki/Poemat_o_zag%C5%82adzie_Lizbony
https://en.wikipedia.org/wiki/Parochial_Memories_of_1758
https://en.wikipedia.org/wiki/Gorringe_Ridge
https://pl.wikipedia.org/wiki/Pra%C3%A7a_do_Com%C3%A9rcio
https://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%9Awi%C4%99ta_nakazane
https://pl.wikipedia.org/wiki/Pa%C5%82ac_Ribeira
https://agupubs.onlinelibrary.wiley.com/doi/full/10.1029/2005JB003931
https://royalsocietypublishing.org/rstl/article/doi/10.1098/rstl.1759.0057/119685/LV-Conjectures-concerning-the-cause-and
https://pl.wikisource.org/wiki/Kandyd

Todos los episodios de Crazy Nauka

Ajustes

Visualización

Idioma

Determina qué emisoras ves primero en la página de inicio.

Historial

Las emisoras y episodios escuchados recientemente y tus últimas búsquedas solo se guardan en este navegador.

Avisos

Un breve aviso cuando un pódcast que sigues tiene un episodio nuevo. Puedes desactivar pódcast concretos con la campana de su página.

Cuenta

Guarda tus favoritos: en la app y en la web.

Atajos de teclado

/
Abrir búsqueda
Espacio
Reproducir o pausar
← →
En el reproductor: 15 s atrás, 30 s adelante (episodios) · en una fila: siguiente tarjeta
↑ ↓
En una fila: destino dentro de la tarjeta
Inicio / Fin
En una fila: primera o última tarjeta
Esc
Cerrar ventana o menú
?
Este resumen
Reproduciendo ahora

Ir a la emisora

A continuación

    Añade episodios con «A continuación»: sonarán después del episodio actual.