Pular para o conteúdo
Prawda czasu i prawda ekranu
PodcastHistóriaPolonês

Prawda czasu i prawda ekranu

Novo„Skrzypek na dachu” – prawda czy fikcja? Prof. Markowski obala mity o sztetl8 de novembro de 2026 · 47 min
Episódios
101
Publicação
semanal
Último episódio
8 nov 2026

Sobre o podcast

Czy Janosik faktycznie był szlachetnym zbójem o rysach Marka Perepeczki? Ile bzdur zdołał upchnąć Ridley Scott w „Napoleonie”? W podcaście „Prawda czasu i prawda ekranu” Bartłomiej Makowski przygląda się kinowym i serialowym premierom oraz klasykom filmu i sprawdza, co jest w nich prawdą, a co fikcją. Nie od dziś wiadomo przecież, że jest prawda czasu i prawda ekranu.

Episódios 101

  1. „Skrzypek na dachu” – prawda czy fikcja? Prof. Markowski obala mity o sztetl

    47 min

    "Skrzypek na dachu" powraca na ekrany polskich kin. Czy film realistycznie przedstawia warunki życia Żydów na przełomie XIX i XX wieku? Czy sztetl naprawdę było sielankową wspólnotą, jaką znamy z filmu? Czy car …

    Notas do episódio
    "Skrzypek na dachu" powraca na ekrany polskich kin. Czy film realistycznie przedstawia warunki życia Żydów na przełomie XIX i XX wieku? Czy sztetl naprawdę było sielankową wspólnotą, jaką znamy z filmu? Czy car nakazał pogromy Żydów? Czy w Imperium Rosyjskim możliwe były małżeństwa międzyreligijne? Rozmowa prowadzi nas od strefy osiedlenia i genezy pogromów, przez kierunki masowej migracji Żydów na początku XX wieku, aż po pytanie: czy "Skrzypek na dachu" jest wciąż żydowską epopeją narodową, czy raczej zwornikiem nostalgicznego myślenia?
  2. „Diabły” Kena Russella – bluźnierstwo czy rzeczywistość? Recenzja historyczna

    40 min

    „Diabły" Kena Russella z 1971 roku to jeden z najbardziej skandalizujących obrazów w dziejach kina. Po latach wraca na ekrany w wersji odrestaurowanej i nieocenzurowanej. Film, utrzymany w niepokojącym klimacie …

    Notas do episódio
    „Diabły" Kena Russella z 1971 roku to jeden z najbardziej skandalizujących obrazów w dziejach kina. Po latach wraca na ekrany w wersji odrestaurowanej i nieocenzurowanej. Film, utrzymany w niepokojącym klimacie i ociekający erotyzmem, opowiada o autentycznych opętaniach urszulanek w francuskim Loudun w XVII wieku. Watykan naciskał na wycofanie go z festiwalu w Wenecji, w wielu krajach cenzurowano najbardziej skandalizujące sceny, a w Polsce zakazano go aż do upadku komunizmu. Co w filmie Russella - i leżącej u jego podstaw powieści Aldousa Huxleya „Diabły z Loudun” - jest historią, a co artystyczną fikcją? Jakie znaczenie miały polityczny Francji kardynała Richelieu, rola protestantów i jezuitów, przebieg egzorcyzmów oraz psychologiczny portret Matki Joanny od Aniołów? Co łączy „Diabły" z polskim filmem „Matka Joanna od Aniołów" Jerzego Kawalerowicza i amerykańskim „Egzorcystą" Williama Friedkina. Odpowiada prof. Tomasz Wiślicz.
  3. „Syrenka Picassa” - prawda czy fikcja? Picasso w Warszawie 1948 i zaginiony rysunek

    31 min

    Na warszawskim Kole, na nowoczesnym osiedlu projektowanym przez małżeństwo Syrkusów, Picasso wyciąga z kieszeni kawałek węgla i szkicuje na ścianie syrenkę - z młotkiem zamiast miecza, z twarzą Haliny …

    Notas do episódio
    Na warszawskim Kole, na nowoczesnym osiedlu projektowanym przez małżeństwo Syrkusów, Picasso wyciąga z kieszeni kawałek węgla i szkicuje na ścianie syrenkę - z młotkiem zamiast miecza, z twarzą Haliny Pągowskiej i bujnymi lokami. To wydarzenie staje się kanwą filmu „Syrenka Picassa" w reżyserii Janusza Zaorskiego. Dziś tego rysunku już nie ma. Jak doszło do tego, że dzieło jednego z najważniejszych artystów XX wieku zostało zamalowane? Jak wyglądało życie lokatorów, którym przydzielono mieszkanie z syrenką Picassa? I ile prawdy jest w filmowej historii o jej przetrwaniu? Gościem odcinka jest Adrian Sobieszczański, historyk, varsavianista, przewodnik warszawski.
  4. Czy Lizzie Borden zamordowała rodziców? Prawda i fikcja w serialu Netflixa

    19 min

    Zbrodnia, która wstrząsnęła Ameryką w 1892 roku, do dziś pozostaje jedną z najsłynniejszych nierozwiązanych zagadek kryminalnych w historii USA. Andrew i Abby Borden zostali zamordowani we własnym domu w Fall …

    Notas do episódio
    Zbrodnia, która wstrząsnęła Ameryką w 1892 roku, do dziś pozostaje jedną z najsłynniejszych nierozwiązanych zagadek kryminalnych w historii USA. Andrew i Abby Borden zostali zamordowani we własnym domu w Fall River — liczne ciosy ostrym narzędziem, podejrzaną nr 1 została córka Lizzie. Mimo procesu i uniewinnienia opinia publiczna wydała swój wyrok. Czwarty sezon antologii Monster Ryana Murphy'ego (Netflix) wraca do tej historii z jednoznaczną tezą. Ale czy jest ona usprawiedliwiona? Gdzie serial odbiega od prawdziwej historii?
  5. Płeć, władza i sodomia w XVII wieku. "Róża" okiem historyka I prof. Tomasz Wiślicz

    39 min

    Film "Róża" Markusa Schleinzera opowiada historię kobiety, która w realiach wojny trzydziestoletniej w XVII-wiecznych Niemczech przyjmuje męską tożsamość — zostaje żołnierzem, a następnie gospodarzem w …

    Notas do episódio
    Film "Róża" Markusa Schleinzera opowiada historię kobiety, która w realiach wojny trzydziestoletniej w XVII-wiecznych Niemczech przyjmuje męską tożsamość — zostaje żołnierzem, a następnie gospodarzem w wiejskiej społeczności. Rozmowa dotyka fundamentalnych kwestii: jak funkcjonowały role płciowe we wczesnej nowożytności, dlaczego ponad 300 udokumentowanych kobiet decydowało się na przebranie męskie, jak prawo karne traktowało sodomię w dobie przed powstaniem pojęcia „tożsamości seksualnej", oraz czy wojna trzydziestoletnia — konflikt na wyniszczenie, który pochłonął od 9 do 15 milionów ofiar — zmieniła pozycję społeczną kobiet. W rozmowie też o unikatowym polskim przypadku kobiety, która we wczesnej nowożytności przybrała męską rolę. Gościem odcinka jest prof. Tomasz Wiślicz, historyk z Instytutu Historii Polskiej Akademii Nauk.
  6. "Unabomber" Netfliksa. Czy CIA stworzyło Teda Kaczynskiego?

    19 min

    Czy CIA nieumyślnie i pośrednio stworzyło jednego z najniebezpieczniejszych terrorystów w historii Stanów Zjednoczonych? Tak sugeruje film "Unabomber" w reżyserii Janusa Metza, dostępny na platformie Netflix …

    Notas do episódio
    Czy CIA nieumyślnie i pośrednio stworzyło jednego z najniebezpieczniejszych terrorystów w historii Stanów Zjednoczonych? Tak sugeruje film "Unabomber" w reżyserii Janusa Metza, dostępny na platformie Netflix. Przez 17 lat Ted Kaczynski paraliżował Amerykę serią zamachów bombowych. Trzy osoby zginęły, dwadzieścia trzy zostały ranne. W odróżnieniu od wcześniejszych produkcji, film Metza stawia pytanie: czy nieetyczne eksperymenty psychologiczne, jakim Kaczynski został poddany na Uniwersytecie Harvarda przez profesora Henry'ego Murraya, ukształtowały umysł przyszłego terrorysty? I czy za tymi eksperymentami stała CIA i jej tajny program MK-Ultra? Sprawdzamy, co w filmie jest prawdą, a co kinową fikcją – od postaci agentki FBI, przez analizę lingwistyczną, która doprowadziła do aresztowania Unabombera, aż po sporne powiązania z CIA.
  7. "Lalka" (Netflix). Profanacja czy realizm? Dr Alicja Urbanik-Kopeć

    48 min

    Nowa serialowa adaptacja „Lalki" Bolesława Prusa w reżyserii Pawła Maślony (scenariusz: Paweł Demirski i Jagoda Dudkiewicz), dostępna na platformie Netflix, podzieliła polską widownię. Jedni zachwycają się …

    Notas do episódio
    Nowa serialowa adaptacja „Lalki" Bolesława Prusa w reżyserii Pawła Maślony (scenariusz: Paweł Demirski i Jagoda Dudkiewicz), dostępna na platformie Netflix, podzieliła polską widownię. Jedni zachwycają się odważną wizją twórców, inni oskarżają zespół o profanację klasyki. Twórcy swobodnie podchodzą do literackiego oryginału, ale czy z podobną swobodą odnoszą się do realiów końca XIX wieku? Odpowiada dr Alicja Urbanik-Kopeć, badaczka literatury i kultury polskiej XIX wieku, adiunktka w Instytucie Historii Nauki Polskiej Akademii Nauk.
  8. "Niebo nad Normandią" - prawda i fikcja w filmie o D-Day. Norbert Bączyk

    52 min

    Czy o powodzeniu największej operacji desantowej w historii naprawdę zdecydowała… prognoza pogody? Tak sugeruje film "Niebo nad Normandią" z Andrew Scottem i Brendanem Fraserem w rolach głównych. To nie tylko …

    Notas do episódio
    Czy o powodzeniu największej operacji desantowej w historii naprawdę zdecydowała… prognoza pogody? Tak sugeruje film "Niebo nad Normandią" z Andrew Scottem i Brendanem Fraserem w rolach głównych. To nie tylko obraz, który odsłania kulisy operacji Overlord i samego D-Day, ale też dramat psychologiczny, ukazujący ciężar odpowiedzialności, która ciążyła na głównodowodzącym gen. Dwighcie Eisenhowerze (Fraser) i szefie zespołu meteorologów Jamesie Staggu (Scott). Gościem odcinka jest Norbert Bączyk - historyk, popularyzator historii, współautor podcastu "Wojenne Historie".
  9. "Asterix i Obelix: Misja Kleopatra" okiem historyków. Prawda i fikcja w filmie

    51 min

    Jak to jest być skrybą? Czy „Asterix i Obelix: Misja Kleopatra” ma cokolwiek wspólnego z prawdziwą historią? Czy Kleopatra rzeczywiście kąpała się w mleku? Czy nos Sfinksa mógł odłupać Obelix? I czy filmowe …

    Notas do episódio
    Jak to jest być skrybą? Czy „Asterix i Obelix: Misja Kleopatra” ma cokolwiek wspólnego z prawdziwą historią? Czy Kleopatra rzeczywiście kąpała się w mleku? Czy nos Sfinksa mógł odłupać Obelix? I czy filmowe hieroglify naprawdę coś znaczą? Z okazji powrotu kultowego filmu z fenomenalnym dubbingiem Bartosza Wierzbięty na ekrany kin w odrestaurowanej wersji, przyglądamy się temu, czy może on służyć jako źródło wiedzy dla młodych adeptów historii. Gośćmi odcinka są dr Karolina Kulpa – kulturoznawczyni i historyczka, Collegium da Vinci i dr Filip Taterka – egiptolog, Instytut Kultur Śródziemnomorskich i Orientalnych PAN.
  10. "Vivaldi i ja". Prawda i fikcja w filmie

    35 min

    Przebywająca w sierocińcu Ospedale della Pietà nastoletnia utalentowana skrzypaczka Cecilia trafia pod skrzydła nowego nauczyciela – Antonio Vivaldiego. Ten nie tylko poznaje się na jej talencie, ale też …

    Notas do episódio
    Przebywająca w sierocińcu Ospedale della Pietà nastoletnia utalentowana skrzypaczka Cecilia trafia pod skrzydła nowego nauczyciela – Antonio Vivaldiego. Ten nie tylko poznaje się na jej talencie, ale też zmienia jej życie. Czy "Vivaldi i ja", film producentów "Wielkiego piękna" i "Młodości", pokazuje prawdziwą historię? Czy inspiruje się rzeczywistymi wydarzeniami z życia kompozytora? Co działo się za murami Ospedale della Pietà? O tym opowiada Mateusz Borkowski, muzykolog, autor biografii Vivaldiego.
  11. "Braveheart. Waleczne serce" – ile w tym PRAWDY? Mel Gibson vs Historia | Anna Zielińska

    38 min

    Na to czekaliście. Prześwietlamy kultowy film Mela Gibsona „Braveheart. Waleczne Serce". Sprawdzamy, ile w filmie jest prawdy historycznej, a ile czystej fikcji: od mylnego przypisania przydomka „Braveheart" …

    Notas do episódio
    Na to czekaliście. Prześwietlamy kultowy film Mela Gibsona „Braveheart. Waleczne Serce". Sprawdzamy, ile w filmie jest prawdy historycznej, a ile czystej fikcji: od mylnego przypisania przydomka „Braveheart", przez brutalną egzekucję bohatera, fikcyjne prawo pierwszej nocy, po zaskakujące fakty o Edwardzie I i jego synu Edwardzie II. Rozmawiamy też o realiach bitwy pod Stirling i Falkirk, zapomnianym bohaterze tej wojny oraz o tym, dlaczego malowane na niebiesko twarze i kilty w filmie to anachronizm. Wyjaśnia Anna Zielińska, archeolożka, popularyzatorka historii, autorka książki "Historyczne bzdury o średniowieczu".
  12. Największe mity o średniowieczu w filmach i serialach. Anna Zielińska i Zofia Załęska

    58 min

    Filmy i seriale o średniowieczu wciąż powielają te same mity, a niekiedy tworzą nowe. Czas się z nimi rozprawić! Czy średniowiecze naprawdę było szare i brudne? Skąd wzięły się rogate hełmy wikingów? Czy …

    Notas do episódio
    Filmy i seriale o średniowieczu wciąż powielają te same mity, a niekiedy tworzą nowe. Czas się z nimi rozprawić! Czy średniowiecze naprawdę było szare i brudne? Skąd wzięły się rogate hełmy wikingów? Czy rycerze faktycznie potrzebowali dźwigu, żeby wsiąść na konia? Czym były (i czy w ogóle istniały) pasy cnoty? Co jest prawdą, a co legendą w temacie prawa pierwszej nocy? Sprawdzamy mity z takich filmów i seriali jak: „Król”, „Henryk V”, „Goście, goście”, „Wikingowie”, „Trzynasty wojownik”, „Braveheart”, „Władca Pierścieni”, „Excalibur”, „Czarna Żmija”, „Robin Hood: Faceci w rajtuzach”, „Gra o Tron”, „Polowanie na czarownice” i „Stara baśń. Kiedy słońce było bogiem”. Gościnie: Anna Zielińska, Zofia Załęska
  13. "1670" Sezon 3: PRAWDA i FIKCJA – Analiza Historyka. Artur Wójcik / Sigillum Authenticum

    49 min

    Wraz z premierą 3. sezonu serialu „1670” powracamy do Adamczychy i po raz kolejny zadajemy sobie pytanie czy przygody Jana Pawła Adamczewskiego (Bartłomiej Topa) to tylko fikcja lub satyra na współczesność. A …

    Notas do episódio
    Wraz z premierą 3. sezonu serialu „1670” powracamy do Adamczychy i po raz kolejny zadajemy sobie pytanie czy przygody Jana Pawła Adamczewskiego (Bartłomiej Topa) to tylko fikcja lub satyra na współczesność. A może w serialu jest więcej prawdziwej historii I Rzeczpospolitej niż nam się wydaje. Sprawdzamy, co w najnowszym sezonie jest prawdą historyczną, a co jedynie sarmackim sztafażem – od denobilitacji szlachty, przez wymieranie turów, po postać króla Michała Korybuta Wiśniowieckiego i królowej Eleonory Habsburżanki. Omawiamy też wątek Kozaków, bunty chłopskie w I Rzeczpospolitej oraz historyczną postać inżyniera Kazimierza Siemienowicza. Gościem odcinka jest Artur Wójcik (Sigillum Authenticum), historyk, popularyzator historii.
  14. "Młody Waszyngton" – prawda i fikcja w filmie | Rafał Michalski

    43 min

    Film "Młody Waszyngton" przedstawia historię Jerzego Waszyngtona zanim ten stał się pomnikiem historii: od śmierci ojca, przez młodzieńcze romanse i kompleksy, po pierwsze wojskowe wyprawy na pogranicze Ohio …

    Notas do episódio
    Film "Młody Waszyngton" przedstawia historię Jerzego Waszyngtona zanim ten stał się pomnikiem historii: od śmierci ojca, przez młodzieńcze romanse i kompleksy, po pierwsze wojskowe wyprawy na pogranicze Ohio, katastrofę pod Fort Necessity i udział w feralnej ekspedycji generała Braddocka. Czy film Jona Erwina rzetelnie odwzorowuje ten fragment biografii przyszłego pierwszego prezydenta USA? Wyjaśnia amerykanista Rafał Michalski.
  15. "Odyseja" Nolana. Czy jest wierna Homerowi? I Tomasz Mojsik, Marek Węcowski

    1 h 13 min

    "Odyseja" Christophera Nolana to najbardziej wyczekiwana premiera tego roku. Jesze przed premierą film z Mattem Damonem w roli głównej był krytykowany za rzekome odstępstwa od eposu Homera oraz za to, że nie …

    Notas do episódio
    "Odyseja" Christophera Nolana to najbardziej wyczekiwana premiera tego roku. Jesze przed premierą film z Mattem Damonem w roli głównej był krytykowany za rzekome odstępstwa od eposu Homera oraz za to, że nie przedstawiał realiów epoki brązu. Czy te zarzuty okazały się słuszne? Co z krytyką związaną z obsadzeniem w roli Heleny czarnoskórej aktorki Lupity Nyong'o i transpłciowego aktora Elliota Page'a? Czy film Nolana faktycznie wyżej ceni poprawność polityczną niż klasykę literatury? Odpowiadają historycy prof. Tomasz Mojsik i prof. Marek Węcowski
  16. "Grzesznicy" Ryana Cooglera – prawda i fikcja historyczna w filmie

    17 min

    Czy "Grzesznicy" Ryana Cooglera to tylko efektowny horror o wampirach? A może przede wszystkim film o historii, pamięci, muzyce i walce o własną tożsamość? Jakie są kulturowe i historyczne konteksty filmu z …

    Notas do episódio
    Czy "Grzesznicy" Ryana Cooglera to tylko efektowny horror o wampirach? A może przede wszystkim film o historii, pamięci, muzyce i walce o własną tożsamość? Jakie są kulturowe i historyczne konteksty filmu z Michaelem B. Jordanem w roli główej? Jak rodził się blues? Czym była Wielka Migracja Afroamerykanów? Jak wyglądała segregacja rasowa na amerykańskim Południu?
  17. "Troja" Wolfganga Petersena. Film vs historia

    1 h 12 min

    „Troja” Wolfganga Petersena przeżywa drugą młodość. Wszystko za sprawą zapowiedzi „Odysei” Christophera Nolana. Czy film Petersena jest bardziej wiarygodny historycznie niż obraz Nolana? A może samo porównanie …

    Notas do episódio
    „Troja” Wolfganga Petersena przeżywa drugą młodość. Wszystko za sprawą zapowiedzi „Odysei” Christophera Nolana. Czy film Petersena jest bardziej wiarygodny historycznie niż obraz Nolana? A może samo porównanie tych tytułów jest błędne? W tym odcinku podcastu zastanawiamy się także, czy starożytni Grecy wierzyli, że wojna trojańska naprawdę się wydarzyła? Dlaczego archeologiczna warstwa Troi VIIa nie do końca pasuje do opowieści Homera? Co naprawdę zniszczyło Troję? Czy kostiumy i uzbrojenie w „Troi” i „Odysei” odbiegają od realiów epoki brązu? Odpowiada prof. Tomasz Mojsik, historyk i starożytnik.
  18. "Wołyń" Smarzowskiego – prawda i fikcja w filmie I Prof. Grzegorz Motyka

    41 min

    Ile prawdy historycznej jest w obrazie "Wołyń" Wojciecha Smarzowskiego - jednym z najważniejszych polskich filmów ostatnich lat? Jak wyglądały stosunki polsko-ukraińskie przed II wojną światową? Jaki był …

    Notas do episódio
    Ile prawdy historycznej jest w obrazie "Wołyń" Wojciecha Smarzowskiego - jednym z najważniejszych polskich filmów ostatnich lat? Jak wyglądały stosunki polsko-ukraińskie przed II wojną światową? Jaki był mechanizm rzezi wołyńskiej zaplanowanej przez UPA? I czy film "Wołyń" zmienił coś we współczesnym spojrzeniu na rzeź wołyńską po stronie polskiej i ukraińskiej? M.in. na te pytania odpowiada prof. Grzegorz Motyka, badacz rzezi wołyńskiej.
  19. Czy Robin Hood istniał naprawdę? Średniowieczna prawda o legendzie

    57 min

    "Robin Hood: Koniec legendy" to film, który proponuje wizję tego, jak mogło wyglądać w rzeczywistości życie legendarnego banity. To brutalna wizja średniowiecza. Ale czy prawdziwa? Czy Robin Hood naprawdę …

    Notas do episódio
    "Robin Hood: Koniec legendy" to film, który proponuje wizję tego, jak mogło wyglądać w rzeczywistości życie legendarnego banity. To brutalna wizja średniowiecza. Ale czy prawdziwa? Czy Robin Hood naprawdę istniał? Skąd pochodzi legenda o szlachetnym rabusiu? Dlaczego film Sarnowskiego jest tak brutalny i erudycyjny zarazem? O tym opowiada prof. Anna Czarnowus, literaturoznawczyni z Uniwersytetu Śląskiego.
  20. "Ojczyzna" Pawlikowskiego – co jest prawdą, a co fikcją? Prawdziwa historia Tomasza Manna

    17 min

    „Ojczyzna" Pawła Pawlikowskiego to być może najważniejsza polska premiera tego roku. Kanwą dzieła są prawdziwe wydarzenia. Czy film wiernie odwzorowuje historię Tomasza Manna i jego córki Eriki?

  21. Czy skazano niewinnego? Sprawa Sophie Toscan du Plantier i film "Werdykt"

    23 min

    To jedna z najbardziej wstrząsających, nierozwikłanych spraw w historii Irlandii. 23 grudnia 1996 roku odnaleziono zmasakrowane ciało Sophie Toscan du Plantier. O sprawie traktuje film "Werdykt" wybitnego …

    Notas do episódio
    To jedna z najbardziej wstrząsających, nierozwikłanych spraw w historii Irlandii. 23 grudnia 1996 roku odnaleziono zmasakrowane ciało Sophie Toscan du Plantier. O sprawie traktuje film "Werdykt" wybitnego irlandzkiego reżysera Jima Sheridana. Czy film przedstawia nowe fakty w sprawie śmierci Sophie?
  22. "Król i zdobywca". Prawda i fikcja w serialu o podboju Anglii I dr Tomasz Dalewski

    52 min

    Serial "Król i zdobywca" przedstawia wydarzenia, które doprowadziły do inwazji Wilhelma Zdobywcy na Anglię i do bitwy pod Hastings. Czy Robert, ojciec Wilhelma Zdobywcy, naprawdę został otruty? Jak wyglądały …

    Notas do episódio
    Serial "Król i zdobywca" przedstawia wydarzenia, które doprowadziły do inwazji Wilhelma Zdobywcy na Anglię i do bitwy pod Hastings. Czy Robert, ojciec Wilhelma Zdobywcy, naprawdę został otruty? Jak wyglądały stosunki Edwarda Wyznawcy z matką Emmą Normandzką? Dlaczego papież pobłogosławił inwazję Wilhelma na chrześcijańskie królestwo? I czy syn Haralda Godwinsona mógł trafić do… Polski? Wyjaśnia dr Tomasz Dalewski z Uniwersytetu Warszawskiego.
  23. "Zamach stanu" Ryszarda Filipskiego to paszkwil na Piłsudskiego? I prof. Krzysztof Kloc

    52 min

    Sto lat temu, 12 maja 1926 roku, w następstwie przewrotu wojskowego Józef Piłsudski przejął władzę w Polsce i sprawował ją jako dyktator przez kolejne 9 lat. O tym wydarzeniu i jego następstwach opowiada film …

    Notas do episódio
    Sto lat temu, 12 maja 1926 roku, w następstwie przewrotu wojskowego Józef Piłsudski przejął władzę w Polsce i sprawował ją jako dyktator przez kolejne 9 lat. O tym wydarzeniu i jego następstwach opowiada film „Zamach stanu” Ryszarda Filipskiego. Czy jest to prawdziwy obraz tamtych wydarzeń? Czy może dobry przykład propagandy PRL? Na to pytanie odpowiada prof. Krzysztof Kloc, historyk, autor m.in. książek "Piłsudski. Studium fenomenu Komendanta" oraz "Sezon na niepodległość".
  24. "Michael". Film o Jacksonie to skok na kasę? Ile w nim prawdy?

    10 min

    "Michael", biograficzny film Antoine Fuqua o królu popu, okazał się kasowym hitem. Duża tutaj zasługa odtwórcy głównej roli i zarazem bratanka piosenkarza Jaafara Jacksona. Pytanie, czy film jest rzetelny w …

    Notas do episódio
    "Michael", biograficzny film Antoine Fuqua o królu popu, okazał się kasowym hitem. Duża tutaj zasługa odtwórcy głównej roli i zarazem bratanka piosenkarza Jaafara Jacksona. Pytanie, czy film jest rzetelny w przedstawieniu pierwszych dekad kariery Michaela Jacksona, czy może jest tylko laurką wystawioną zmarłej gwieździe?
  25. Serial "Czarnobyl". Prawda i fikcja I Roman Czejarek

    52 min

    Serial "Czarnobyl" cieszy się opinią jednej z najlepszych małoekranowych produkcji ostatnich lat. W 40. rocznicę katastrofy elektrowni jądrowej w Czarnobylu sprawdzamy, co jest w serialu prawdą, a co fikcją …

    Notas do episódio
    Serial "Czarnobyl" cieszy się opinią jednej z najlepszych małoekranowych produkcji ostatnich lat. W 40. rocznicę katastrofy elektrowni jądrowej w Czarnobylu sprawdzamy, co jest w serialu prawdą, a co fikcją. Gościem odcinka jest Roman Czejarek, autor podcastu "Czarnobyl. Prawdziwa historia".
  26. „Pianista". Ile jest prawdy w filmie Polańskiego o Szpilmanie?

    49 min

    "Pianista", nagrodzony trzema Oscarami film Romana Polańskiego, powraca na ekrany kin. Kinowa historia Władysława Szpilmana oparta jest na wspomnieniach genialnego pianisty, który przeżył piekło niemieckiej …

    Notas do episódio
    "Pianista", nagrodzony trzema Oscarami film Romana Polańskiego, powraca na ekrany kin. Kinowa historia Władysława Szpilmana oparta jest na wspomnieniach genialnego pianisty, który przeżył piekło niemieckiej okupacji i Zagładę. Czy jednak wszystko, co zobaczymy na ekranie jest zgodne z prawdą historyczną?
  27. Kim naprawdę był Judasz? Ewangelia Judasza i "Wersja Judasza" I dr Sławomir Poloczek

    1 h 19 min

    Czy Judasz Iskariota był zdrajcą z wyboru, czy pionkiem w Boskim planie zbawienia? Takie pytanie zadaje widzom Giulio Base, włoski reżyser i scenarzysta, w swoim najnowszym filmie "Wersja Judasza", w którym …

    Notas do episódio
    Czy Judasz Iskariota był zdrajcą z wyboru, czy pionkiem w Boskim planie zbawienia? Takie pytanie zadaje widzom Giulio Base, włoski reżyser i scenarzysta, w swoim najnowszym filmie "Wersja Judasza", w którym wystąpił Tomasz Kot (Szymon Gorliwy), a głosu Judaszowi udzielił Wojciech Mecwaldowski. Jak historia przedstawiona w filmie ma się do pism chrześcijańskich i tego, co wiemy o historycznym Judaszu? Oraz czy on w ogóle istniał? Gościem podcastu jest dr Sławomir Poloczek, historyk, badacz wczesnego chrześcijaństwa, współautor "Podcastu historyków".
  28. „Testament Ann Lee”. Prawda i fikcja w filmie I Rafał Michalski

    51 min

    Film „Testament Ann Lee" w reżyserii Mony Fastvold to musical biograficzny o XVIII-wiecznej przywódczyni religijnej, założycielce ruchu Szejkerów. Ale ile w nim prawdy historycznej, a ile teologicznej legendy? …

    Notas do episódio
    Film „Testament Ann Lee" w reżyserii Mony Fastvold to musical biograficzny o XVIII-wiecznej przywódczyni religijnej, założycielce ruchu Szejkerów. Ale ile w nim prawdy historycznej, a ile teologicznej legendy? Gościem odcinka jest Rafał Michalski, amerykanista i publicysta.
  29. Pojedynek. Film vs historia I dr Paweł Rozdżestwieński

    45 min

    „Pojedynek” Łukasza Palkowskiego przedstawia grę polskiego oficera (Jakub Gierszał) z enkawudzistą Wasilijem Zarubinem (Aiden Gillen), której stawką jest dusza tego pierwszego. To też powrót, po blisko 20 …

    Notas do episódio
    „Pojedynek” Łukasza Palkowskiego przedstawia grę polskiego oficera (Jakub Gierszał) z enkawudzistą Wasilijem Zarubinem (Aiden Gillen), której stawką jest dusza tego pierwszego. To też powrót, po blisko 20 latach od premiery „Katynia” Andrzeja Wajdy, tematu zbrodni dokonanej przez Sowietów na ponad 20 tys. przedstawicieli polskiej elity. Co jest prawdą, a co fikcją w filmie? Odpowiada dr Paweł Rozdżestwieński, historyk z Biura Edukacji Narodowej IPN.
  30. "Rycerz Siedmiu Królestw" vs historia I Michał Drzewiecki

    46 min

    Nowy serial osadzony w świecie "Gry o tron" nie tylko przywraca fanom wiarę w uniwersum, ale też przybliża rycerskie zwyczaje panujące w Westeros. George R.R. Martin znany jest z tego, że z historii czerpie …

    Notas do episódio
    Nowy serial osadzony w świecie "Gry o tron" nie tylko przywraca fanom wiarę w uniwersum, ale też przybliża rycerskie zwyczaje panujące w Westeros. George R.R. Martin znany jest z tego, że z historii czerpie pełnymi garściami. Czy tak jest i w tym przypadku? Odpowiada Michał Drzewiecki, rekonstruktor i popularyzator, autor kanału "Poprzez wieki"

Aqui estão os 40 episódios mais recentes de 101. Os mais antigos estão no feed do podcast.

Este podcast é seu?

Confirme com uma entrada no seu feed: você recebe um código aqui, adiciona como podcast:txt no canal do seu feed e nós verificamos. Depois disso, seu podcast aparece como “verificado” no SoundNode.

Configurações

Exibição

Idioma

Define quais estações você vê primeiro na página inicial.

Histórico

As rádios e episódios ouvidos recentemente e suas últimas buscas ficam só neste navegador.

Avisos

Um aviso rápido quando um podcast que você segue tem um episódio novo. Desative podcasts individuais pelo sino na página deles.

Conta

Salve favoritos – no app e no site.

Atalhos de teclado

/
Abrir busca
Espaço
Reproduzir ou pausar
← →
No player: voltar 15 s, avançar 30 s (episódios) · na fileira: próximo bloco
↑ ↓
Na fileira: alvo dentro do bloco
Home / End
Na fileira: primeiro ou último bloco
Esc
Fechar janela ou menu
?
Esta visão geral
Tocando agora

Ir para a estação

A seguir

    Adicione episódios com “A seguir” – eles tocam depois do episódio atual.