Pular para o conteúdo

Sirkabát #18 - PISA er ekkert venjulegt próf

10 de outubro de 2026 · 38 min

Notas do episódio

Er PISA-könnunin stærsta skákmót í heimi?

Niðurstöður PISA 2025 sýna að færni íslenskra grunnskólanema hefur aldrei mælst minni. En hvernig virkar PISA-könnunin í raun og veru og hvað má lesa úr niðurstöðunum? Brynjólfur Gauti Guðrúnar Jónsson og Georg Gylfason rýna í landsskýrslu PISA sem kom út nýverið, ræða flókna tölfræði sem býr að baki og velta því upp hvaða ályktanir er hægt að draga þegar frammistaða íslenskra nemenda er borin saman við önnur lönd og fyrri kannanir. Þeir útskýra hvers vegna PISA er í raun eins og risastórt skákmót þar sem andstæðingurinn er prófspurningin.

Í þættinum er meðal annars farið yfir:

  • Hvers vegna PISA er ekki próf í hefðbundnum skilningi og hvernig Elo-stig úr skák skýra útreikningana
  • Hvaðan 500 stiga viðmiðið kemur og hvað 422 stig í lesskilningi þýða í raun
  • Hæfniþrepin og hvers vegna OECD líkir þeim við fatastærðir
  • Af hverju PISA segir margt um hópa en lítið um einstaka nemendur
  • Fallið 2018–2022 í samanburði við lækkunina 2022–2025, og Ísland í samanburði við Danmörku
  • Covid, lesfimi og skortinn á árlegum mælingum
  • Hvers vegna England hefur haldið sínu striki og hvað íslenska PISA-skýrslan segir um stöðugleika í stefnumótun
  • Fjölgun nemenda af erlendum uppruna og samsetningaráhrif
  • Þýðingar á prófspurningum: skipta þær máli?
  • PISA sem hitamælir en ekki greiningartól

Sirkabát er þáttur sem Gímaldið gefur út þar sem rýnt er í fréttir í tölum og tölur í fréttum. Þátturinn er opinn en við bendum á að hægt er að gerast áskrifandi að Gímaldinu og styðja þannig við frekari þáttagerð og viðleitni fjölmiðilsins til að lýsa upp samfélagið. Það er einnig hægt að leggja til frjálst framlag.

Todos os episódios de Gímaldið

Configurações

Exibição

Idioma

Define quais estações você vê primeiro na página inicial.

Histórico

As rádios e episódios ouvidos recentemente e suas últimas buscas ficam só neste navegador.

Avisos

Um aviso rápido quando um podcast que você segue tem um episódio novo. Desative podcasts individuais pelo sino na página deles.

Conta

Salve favoritos – no app e no site.

Atalhos de teclado

/
Abrir busca
Espaço
Reproduzir ou pausar
← →
No player: voltar 15 s, avançar 30 s (episódios) · na fileira: próximo bloco
↑ ↓
Na fileira: alvo dentro do bloco
Home / End
Na fileira: primeiro ou último bloco
Esc
Fechar janela ou menu
?
Esta visão geral
Tocando agora

Ir para a estação

A seguir

    Adicione episódios com “A seguir” – eles tocam depois do episódio atual.